Overslaan en naar de inhoud gaan

OM-zitting

Bij een zitting van het OM (Openbaar Ministerie) verdenkt de officier van justitie u van lichte strafbare feiten, zoals vernieling of mishandeling. De officier van justitie nodigt u per brief uit voor een hoorgesprek. In deze brief staat meestal welke straf u kunt verwachten. Ook staat in deze brief dat u voor de zitting recht heeft op een gratis gesprek met een advocaat. 

U hoeft niet naar het hoorgesprek te gaan, maar dit is wel verstandig. De officier van justitie of iemand die namens hem werkt, stelt u vragen over de gebeurtenis. U kunt uw kant van het verhaal vertellen. Soms leidt dit tot een lagere straf of zelfs geen straf.

Aan het einde van de zitting hoort u of u een straf krijgt of niet. Er is geen rechter bij dit gesprek.

Straffen OM-zitting

De straf tijdens een OM-zitting heet een ‘strafbeschikking’. Mogelijke straffen zijn een:

  • geldboete
  • taakstraf van maximaal 180 uur
  • schadevergoeding voor het slachtoffer
  • verbod om auto te rijden van maximaal 6 maanden
  • gedragsaanwijzing, zoals een contactverbod
  • combinatie van straffen

De officier van justitie kan u geen gevangenisstraf geven. Dit kan alleen een rechter.

Sepot OM

De officier van justitie kan ook besluiten u niet te straffen. Bijvoorbeeld omdat u de schade al heeft vergoed, of er is niet genoeg bewijs. De zaak wordt dan ‘geseponeerd’.

Aan dit sepot kan de officier van justitie voorwaarden stellen, bijvoorbeeld:

  • reclasseringstoezicht (controle en begeleiding door Reclassering Nederland)
  • behandeling in een verslavingskliniek
  • een gedragstraining, zoals een agressietraining

De officier bepaalt hoelang u zich aan deze voorwaarden moet houden. Houdt u zich hier niet aan? Dan vraagt hij de rechter om u een straf te geven.

Strafblad strafbeschikking 

Door een strafbeschikking en een sepot, kunt u een strafblad krijgen.

Zitting kantonrechter

De kantonrechter behandelt uw strafzaak als:

U krijgt dan een dagvaarding. Dit is een oproep om naar de kantonrechter te komen.

U hoeft niet naar de zitting te gaan. Maar dit is wel verstandig. Zo kunt u uw kant van het verhaal vertellen. Soms leidt dit tot een lagere straf of zelfs geen straf.

Verloop zitting

  • De kantonrechter controleert uw gegevens en geeft uitleg over uw rechten en het proces.
  • De officier van justitie vertelt waar hij u van verdenkt.
  • De kantonrechter onderzoekt uw strafzaak en stelt vragen aan u en de officier van justitie, bijvoorbeeld over de bewijzen en uw situatie.
  • De kantonrechter kan getuigen ondervragen.
  • De kantonrechter bespreekt een schadevergoeding als een slachtoffer daarom vraagt.
  • De officier van justitie vertelt welke straf hij eist.
  • U mag reageren en uw kant van het verhaal vertellen.
  • De kantonrechter doet meestal meteen uitspraak.
  • De uitspraak ontvangt u binnen 2 weken via de post.

Straffen kantonrechter

Een kantonrechter kan u de volgende straffen geven:

  • geldboete
  • celstraf van maximaal 1 jaar
  • taakstraf van maximaal 240 uur
  • schadevergoeding voor het slachtoffer
  • verbod om auto te rijden van maximaal 6 maanden
  • combinatie van deze straffen

De kantonrechter kan u ook vrijspreken. Bijvoorbeeld omdat de officier van justitie niet genoeg bewijs had voor uw schuld.

Strafblad veroordeling kantonrechter

Een veroordeling door de kantonrechter leidt soms tot een strafblad.

Zitting politierechter

Als u naar de politierechter moet, krijgt u eerst een dagvaarding. Dit is een oproep om naar de politierechter te komen.

U hoeft niet naar de zitting te gaan. Dit is wel verstandig. Zo kunt u uw kant van het verhaal vertellen. Soms leidt dit tot een lagere straf of zelfs geen straf.

Verloop zitting

  • De politierechter controleert uw gegevens en geeft uitleg over uw rechten en het proces.
  • De officier van justitie vertelt waar hij u van verdenkt.
  • De politierechter onderzoekt uw strafzaak en stelt vragen aan u en de officier van justitie, bijvoorbeeld over de bewijzen en uw situatie.
  • De politierechter kan getuigen ondervragen.
  • De politierechter kan ook deskundigen horen, zoals een psychiater.
  • De politierechter bespreekt een schadevergoeding als een slachtoffer daarom vraagt.
  • Soms vertelt over de gebeurtenis en de gevolgen daarvan. Dit heet spreekrecht
  • De officier van justitie vertelt welke straf hij eist.
  • U mag reageren en uw kant van het verhaal vertellen.
  • De politierechter doet meestal meteen uitspraak.
  • De uitspraak ontvangt u binnen 2 weken via de post.

Straffen politierechter

De politierechter kan u de volgende straffen geven:

  • taakstraf
  • geldboete
  • verbod om auto te rijden
  • gevangenisstraf van maximaal 1 jaar
  • betalen van een schadevergoeding aan het slachtoffer
  • combinatie van straffen

De politierechter kan u ook vrijspreken. Bijvoorbeeld omdat er niet genoeg bewijs is.

Strafblad veroordeling politierechter

Door een veroordeling van de politierechter krijgt u een strafblad.

Zitting meervoudige strafkamer

Als u naar de meervoudige strafkamer moet komen, verdenkt de officier van justitie u van een ingewikkeld of ernstig misdrijf. Bijvoorbeeld moord, of seksueel misbruik van een kind. De meervoudige strafkamer bestaat uit 3 rechters.

U krijgt hiervoor een dagvaarding. Dit is een brief met een oproep om naar de zitting te komen. U hoeft niet naar de zitting te gaan. Maar dit is wel verstandig. Zo kunt u uw kant van het verhaal vertellen. Soms leidt dit tot een lagere straf of zelfs geen straf.

Verloop zitting

De meervoudige strafkamer doet meestal meer dagen over de behandeling van een strafzaak. 1 rechter is de voorzitter.

Tijdens de eerste zitting maken de rechters alleen een planning. Ze kijken nog niet naar de inhoud van uw strafzaak.

Bij de volgende zitting vertelt de officier van justitie waar hij u van verdenkt. Daarna onderzoeken de rechters uw strafzaak verder. Dit kan tijdens een of meer zittingen:

  • Aan het begin van iedere zitting controleert de voorzitter uw gegevens en geeft uitleg over uw rechten en het proces.
  • De rechters stellen vragen aan u en de officier van justitie, bijvoorbeeld over de bewijzen en uw situatie.
  • De rechters kunnen getuigen ondervragen.
  • De rechters kunnen ook vragen stellen aan deskundigen, zoals een psychiater.
  • De voorzitter bespreekt de schadevergoeding als een slachtoffer hierom vraagt.
  • Soms vertelt een slachtoffer tijdens de zitting over de gebeurtenis en de gevolgen. Dit heet spreekrecht.
  • De officier van justitie vertelt meestal in een aparte zitting of en welke straf hij eist.
  • U mag reageren en uw kant van het verhaal vertellen.
  • De meervoudige strafkamer doet uitspraak tijdens een aparte zitting. Meestal is dat 2 weken na de laatste zitting. U hoeft hier niet naartoe.
  • De uitspraak ontvangt u binnen een aantal dagen via de post.

Straffen meervoudige kamer

De meervoudige strafkamer mag u alle straffen geven, bijvoorbeeld:

  • taakstraf
  • geldboete
  • gevangenisstraf
  • behandelmaatregel, zoals tbs
  • schadevergoeding aan het slachtoffer
  • combinatie van straffen

De meervoudige strafkamer kan u ook vrijspreken, bijvoorbeeld, omdat er niet genoeg bewijs is.

Strafblad veroordeling strafkamer

Als de meervoudige strafkamer u veroordeelt, krijgt u een strafblad.

Meer informatie over dit onderwerp
  • Wat kan ik doen als ik het niet eens ben met de strafbeschikking?

    Als de officier van justitie u een strafbeschikking geeft tijdens een OM-zitting, dan kunt u tijdens de zitting zeggen dat u het er niet mee eens bent. De officier van justitie beslist dan meteen over het vervolg. Meestal legt hij uw zaak dan voor aan de rechter.

    In verzet gaan

    Protesteerde u niet tijdens de zitting? Dan heeft u nog 14 dagen om na de zitting te protesteren tegen de strafbeschikking. Dit heet ‘in verzet gaan’. U kunt op 2 manieren in verzet gaan:

    Maak duidelijk:

    • om welke strafbeschikking het gaat
    • waar u het niet mee eens bent, bijvoorbeeld de reden van de boete
    • waarom u het daar niet mee eens bent

    Gaat u in verzet tegen een boete? Betaal dan niet. Door te betalen, accepteert u automatisch de strafbeschikking en kunt hier niets meer aan doen.

    Beslissing na verzet

    Na uw verzet krijgt u een beslissing van de officier van justitie. De officier van justitie kan:

    • de strafbeschikking aanpassen
    • de strafbeschikking terugdraaien (sepot)
    • de rechter vragen om een uitspraak
  • Wat kan ik doen als ik het niet eens ben met de beslissing van de rechter?

    U kunt in hoger beroep als u het niet eens bent met de uitspraak van de kantonrechter, politierechter of meervoudige strafkamer. Dit moet binnen 2 weken na de uitspraak. Bij een verkeersboete heeft u 6 weken.

    Rechters van het gerechtshof onderzoeken uw strafzaak dan nog een keer en doen opnieuw uitspraak.

    Ook de officier van justitie kan binnen 2 weken in hoger beroep gaan tegen de uitspraak. Bijvoorbeeld als hij uw straf te laag vindt. U krijgt hierover een brief.

    Uitzonderingen hoger beroep

    Veroordeelde de rechter u voor een overtreding, zoals door rood rijden of openbaar dronkenschap? Dan kunt u niet in hoger beroep tegen:

    • 1 of meer geldboetes van minder dan € 50 in totaal
    • een verkeersboete onder € 70
  • Moet ik een advocaat meenemen naar een strafzitting?

    U hoeft geen advocaat mee te nemen naar een strafzitting. Ook niet als u in hoger beroep gaat tegen een uitspraak van de rechter.

    Het is wel verstandig om een advocaat mee te nemen. De advocaat kan namelijk:

    • het strafdossier voor u opvragen en met u bespreken
    • nakijken of het Openbaar Ministerie fouten maakte in het onderzoek
    • tegenbewijzen verzamelen
    • uw rechten en het proces uitleggen
    • mogelijke straffen uitleggen
    • adviseren over wat wel en niet te zeggen
    • u verdedigen tijdens de zitting en proberen de straf te verlagen of te voorkomen
    • adviseren over hoger beroep
  • Wat moet ik doen als ik niet naar de zitting kan komen?

    Als u niet naar de zitting kunt komen, dan kunt u:

  • Wat zijn mijn rechten als slachtoffer in een strafzaak?

    Als u slachtoffer bent van een misdrijf zoals mishandeling, inbraak of vernieling zijn uw belangrijkste rechten:

    • Spreekrecht tijdens de rechtszaak (alleen bij een ernstig misdrijf): u mag iets vertellen of op papier zetten over het misdrijf, bijvoorbeeld over de gevolgen voor u.
    • Vergoeding van de schade: u kunt in de strafzaak om schadevergoeding vragen.
    • Recht op informatie: belangrijke veranderingen in uw zaak, bijvoorbeeld wanneer de verdachte is opgepakt, mag u opvragen bij de politie, het Openbaar Ministerie (OM) of het Slachtofferloket.
    • Recht op protest: als er geen strafzaak komt, kunt u een klacht sturen.
    • Hulp van een advocaat: bij ernstige geweldsmisdrijven en in andere speciale gevallen is deze hulp soms gratis.

    U kunt als slachtoffer gratis hulp krijgen van Slachtofferhulp.

Terug naar boven Shape