Hoe krijg ik schadevergoeding na een misdrijf?

Als u schade heeft door een misdrijf of u heeft letsel opgelopen, dan kunt u een aantal stappen zetten om uw schade vergoed te krijgen.

Stap 1

Doe aangifte bij de politie

U kunt telefonisch, via internet of op het politiebureau aangifte doen. Meer informatie hierover kunt u vinden op de website van de politie.

Stap 2

Maak een overzicht van uw schade

Noteer alle kosten die u als gevolg van het misdrijf hebt moeten maken. U kunt hierbij bijvoorbeeld denken aan reparatiekosten, kosten voor medische behandeling, inkomensverlies of smartengeld. Bewaar de bewijzen van alle gemaakte kosten.

Stap 3

Check uw verzekeringen

Kijk of u zelf een verzekering hebt die uw schade dekt en meld de schade bij deze verzekering. Bijvoorbeeld een inboedelverzekering die schade als gevolg van inbraak vergoedt. Of een ziektekostenverzekering die de kosten van medische behandeling dekt.

Stap 4

Spreek de dader aan op vergoeding van uw schade

Als de dader van het strafbare feit bekend is, kunt u proberen om schade die uw verzekering niet vergoedt op de dader te verhalen. Dat kan op twee manieren:

Via de strafprocedure: U legt uw schadeclaim voor aan de rechter die de strafzaak van de dader behandelt. Dit noemt men “voegen in de strafprocedure”. Is de dader nog niet gedagvaard? Dan kunt u bij politie of Openbaar Ministerie informeren naar de mogelijkheid van bemiddeling tussen u en de dader.

Civiele zaak: U spreekt de dader meestal eerst per (aangetekende) brief aan op vergoeding van uw schade. Als dat niets oplevert, dan kunt u een procedure opstarten bij de civiele rechter. U vraagt de kantonrechter of de rechtbank om de dader te veroordelen tot betaling van een schadevergoeding.

Stap 5

Bekijk de alternatieven

Is niet bekend wie de schade heeft veroorzaakt en hebt u geen verzekering die de schade dekt? U kunt dan niemand aanspreken op vergoeding van uw schade. Wel kunt u soms een beroep doen op het Schadefonds Geweldsmisdrijven of het Waarborgfonds Motorverkeer.

Meer informatie over dit onderwerp

  • Hoe kan ik schadevergoeding krijgen via de strafrechter?

    Als de dader van het strafbare feit bekend is en deze wordt hiervoor vervolgd, dan kunt u zich “voegen” in de strafzaak. Dit betekent dat u de strafrechter vraagt om de dader niet alleen straf te geven, maar deze ook te veroordelen om u een schadevergoeding te betalen.

    U kunt zich voegen als u benadeelde bent of als u nabestaande van een slachtoffer bent. U ontvangt van het Openbaar Ministerie een formulier waarop u kunt aangeven wat uw schade is.

    U kunt zich schriftelijk voegen vóór de zitting. Tijdens de zitting kunt u zich ook nog mondeling of schriftelijk voegen. Het is verstandig om te kiezen voor voeging voorafgaand aan de zitting. Zo hebben alle partijen meer tijd om zich in de vordering te verdiepen. Ook loopt u niet het risico dat uw vordering niet wordt beoordeeld, doordat de Officier van Justitie zelf een strafbeschikking oplegt en er dus geen zitting bij de rechter komt.

    U kunt zich alleen voegen in de strafzaak voor schade die niet al op een andere manier aan u is vergoed. Bijvoorbeeld door uw verzekering. Kent uw verzekering een eigen risico, waardoor u een deel van uw schade zelf hebt betaald? Dan kunt u zich voor het bedrag dat u zelf hebt betaald voegen in de strafzaak.

  • Wat gebeurt er met mijn schadeclaim in de strafprocedure?

    Als de Officier van Justitie de zaak zelf af doet, oordeelt hij over uw schadeclaim. Komt de zaak voor de rechter, dan beoordeelt de strafrechter uw schade.

    De strafrechter kan alleen oordelen over de schadevergoeding als de schade eenvoudig is. Dat is alleen zo als de hoogte van de schade makkelijk is vast te stellen en als duidelijk is dat de schade door het strafbare feit is veroorzaakt. Is de schade te ingewikkeld? Dan verklaart de strafrechter de vordering niet-ontvankelijk. U kunt dan zelf alsnog een civiele procedure starten.

    Als de rechter de schade kan beoordelen en vindt dat u recht hebt op schadevergoeding kan hij twee dingen doen:

    • De rechter wijst een schadevergoeding toe. U moet dan zelf het bedrag innen bij de dader. U stelt de dader in een aangetekende brief een termijn voor betaling. Als hij niet betaalt kunt u een deurwaarder inschakelen. 
    • De rechter legt een schadevergoedingsmaatregel op. Het CJIB gaat proberen om de schadevergoeding bij de dader te innen en betaalt de geïnde bedragen aan u uit.
  • Hoe start ik een civiele procedure?

    Wordt uw vordering in de strafprocedure niet-ontvankelijk verklaard of wilt u zich niet voegen in de strafzaak (bijvoorbeeld omdat op voorhand duidelijk is dat de schade te ingewikkeld is), dan kunt u een civiele procedure starten. Deze procedure begint meestal met het uitbrengen van een dagvaarding.

    Als uw vordering lager is dan €25.000,- kan de kantonrechter uw zaak behandelen. Bijstand van een advocaat is dan niet verplicht. Vaak is het wel verstandig om hulp van een advocaat in te schakelen.

    Is uw vordering €25.000,- of meer, dan behandelt de rechtbank uw zaak. U bent in deze procedure verplicht om een advocaat in te schakelen. Het Juridisch Loket kan u eventueel doorverwijzen naar een advocaat.

    Meer informatie over de civiele procedure kunt u vinden op de website van de rechtspraak.