Overslaan en naar de inhoud gaan
Ga meteen naar

Verblijf in Nederland

Volgens het Europees recht mag u als burger van een EU-land, EER-land of Zwitserland in Nederland wonen, bijvoorbeeld om te werken of studeren. Dit noemen we verblijf in Nederland. Er gelden wel voorwaarden:

  • U heeft een geldig paspoort.
  • U bent geen gevaar voor de openbare orde. U heeft bijvoorbeeld geen strafblad. 
  • Als u langer dan 4 maanden blijft, moet u zich inschrijven bij de gemeente. En een zorgverzekering afsluiten.

Als EU-burger, EER-burger of Zwitser heeft u geen werkvergunning nodig. U hoeft zich ook niet te melden bij de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND). Komt u naar Nederland met een familielid dat niet de nationaliteit heeft van een EU-land, EER-land of Zwitserland? Dan moet u zich wel inschrijven bij de IND.

Werken in Nederland

U mag als EU-burger, EER-burger of Zwitser tijdens uw verblijf in Nederland werken of een eigen bedrijf starten (zelfstandige). U moet dan aan de volgende voorwaarden voldoen:

  • U heeft een geldig paspoort of geldige ID-kaart.
  • U werkt minimaal 16 uren per week of u verdient minstens 50% van de bijstandsnorm die voor u geldt.
  • U heeft een Nederlandse zorgverzekering.
  • Werkt u als zelfstandige of heeft u een eigen bedrijf? Dan moet u zich meestal inschrijven bij de Kamer van Koophandel.

Werk zoeken in Nederland

U mag 3 maanden in Nederland blijven om werk te zoeken. In deze maanden heeft u soms recht op een uitkering. Heeft u na 3 maanden nog geen werk? En heeft u genoeg geld om van te leven, zonder dat u een bijstandsuitkering heeft? Dan mag u in Nederland blijven om werk te zoeken.

Wordt u zonder dat u dat wilt werkloos, of bent u tijdelijk ziek? Dan bent u officieel nog 6 maanden werknemer of zelfstandige. U mag in deze periode in Nederland blijven. Als u in deze 6 maanden een bijstandsuitkering aanvraagt, heeft dat geen gevolgen voor uw verblijfsrecht.

Studeren in Nederland

U kunt naar Nederland komen om te studeren als u voldoet aan de volgende voorwaarden:

  • U heeft een geldig paspoort of een geldige ID-kaart.
  • U bent ingeschreven bij een erkende opleiding.
  • U heeft genoeg geld om van te leven.
  • U heeft een zorgverzekering voor zorgkosten in Nederland.

Bent u voor studie in Nederland en gaat u naast uw studie werken? Dan moet u een Nederlandse zorgverzekering afsluiten. Ook heeft u soms recht op studiefinanciering.

Economisch niet-actief

U kunt ook als economisch niet-actieve EU-burger, EER-burger of Zwitser in Nederland verblijven. U bent economisch niet-actief als u niet werkt. U heeft bijvoorbeeld de pensioenleeftijd. Of u leeft van het salaris van uw partner.

Als u economisch niet-actief bent, moet u aan de volgende voorwaarden voldoen:

  • U heeft een geldig paspoort of geldige ID-kaart.
  • U heeft een Nederlandse zorgverzekering.
  • U heeft genoeg geld om van te leven. De IND kijkt naar uw persoonlijke situatie om te bepalen wat ‘genoeg’ geld is.

Familieleden van EU-burgers

Komt u als EU-burger naar Nederland om te wonen, werken of studeren? Dan mag u uw familieleden meenemen. Ook als zij niet de nationaliteit hebben van een EU-land, EER-land of Zwitserland.

Familieleden die u mag meenemen, zijn:

  • uw echtgenoot of geregistreerd partner
  • uw partner, als u minimaal 6 maanden samenwoont of samen een kind heeft
  • uw kinderen of kleinkinderen tot 21 jaar
  • uw kinderen of kleinkinderen vanaf 21 jaar als zij niet zijn getrouwd
  • uw ouders of grootouders

Kinderen en kleinkinderen vanaf 21 jaar, ouders en grootouders kunt u alleen naar Nederland meenemen als ze ‘ten laste’ van u zijn. Dat betekent dat u deze familieleden vaak hielp en verzorgde voor hun komst naar Nederland. U gaf ze bijvoorbeeld geld of andere hulp.

Inschrijven IND

Komt u naar Nederland met een familielid dat niet de nationaliteit heeft van een EU-land, EER-land of Zwitserland? Dan moet u zich inschrijven bij de IND. Uw familielid moet een toetsing aan het Europees recht aanvragen bij IND.

Bel ons 0900 - 8020 Kosten € 0,10 per minuut.*
Bel maandag tot en met vrijdag 09.00 - 17.00 uur.
U krijgt een van onze juristen aan de telefoon.
Bekijk alle contactmogelijkheden
Meer informatie over dit onderwerp
  • Heeft het gevolgen voor mijn recht op verblijf als EU-burger als ik een bijstandsuitkering aanvraag?

    Dat hangt van uw situatie af. Het aanvragen van bijstand heeft geen gevolgen voor uw verblijfsrecht als EU-burger, EER-burger of Zwitser in de volgende situaties:

    • U bent werknemer of zelfstandige. Heeft u gewerkt maar werd u tegen uw wil werkloos? Of bent u tijdelijk ziek? Dan bent u nog minimaal 6 maanden nadat u stopt met werken, werknemer of zelfstandige.
    • U heeft schoolgaande kinderen in Nederland met een andere nationaliteit dan de Nederlandse.
    • U heeft een duurzaam verblijfsrecht. Dit is een recht op verblijf voor onbepaalde tijd. Dit heeft u meestal als u langer dan 5 jaar in Nederland bent.

    In andere situaties kan de IND besluiten dat u niet in Nederland mag blijven. Daarbij kijkt de IND naar uw persoonlijke situatie, bijvoorbeeld hoelang u al in Nederland bent. En of u eerder bijstand kreeg, of werkte in Nederland.

    Heeft u niet genoeg geld om van te leven en wilt u bijstand aanvragen? Neem altijd eerst contact op met een van onze juristen voor advies over uw situatie.

    Bel ons 0900 - 8020 Kosten € 0,10 per minuut.*
    Bel maandag tot en met vrijdag 09.00 - 17.00 uur.
    U krijgt een van onze juristen aan de telefoon.
    Bekijk alle contactmogelijkheden
  • Wanneer heb ik een duurzaam verblijfsrecht en wat betekent dit?

    U heeft een duurzaam verblijfsrecht als u 5 jaar achter elkaar in Nederland woonde volgens het Europees recht. U mag dan voor onbepaalde tijd in Nederland blijven.

    Woonde u in deze 5 jaar buiten Nederland? Dan heeft dit geen gevolgen voor het krijgen van een duurzaam verblijfsrecht als u:

    • maximaal 6 maanden per jaar niet in Nederland bent
    • buiten Nederland was voor militaire dienstplicht
    • 1 keer maximaal 12 maanden buiten Nederland was om een belangrijke reden. Bijvoorbeeld door een ernstige ziekte of voor werk.

    Zat u in Nederland in de gevangenis? Dan telt deze periode niet mee bij de berekening van het verblijf van 5 jaar.

    Eerder dan 5 jaar

    Soms heeft u al eerder een duurzaam verblijfsrecht. Bijvoorbeeld als u door ziekte nooit meer kunt werken. Of als u de pensioenleeftijd bereikt. U kunt ook eerder recht op een duurzaam verblijf hebben als u grensarbeider bent. U bent grensarbeider als u in Nederland woont, maar over de grens werkt of andersom.

    Voorwaarden duurzaam verblijfsrecht

    Als u een duurzaam verblijfsrecht heeft, gelden geen extra voorwaarden meer voor uw verblijf. U hoeft bijvoorbeeld niet minimaal 16 uur per week te werken. Ook heeft het aanvragen van een bijstandsuitkering geen gevolgen voor uw verblijfsrecht.

    Verblijfsrecht verliezen

    Gaat u langer dan 2 jaar buiten Nederland wonen nadat u een duurzaam verblijfsrecht kreeg? Dan kunt u uw duurzaam verblijfsrecht kwijtraken.

    U kunt uw verblijfsrecht ook kwijtraken als u een gevaar bent voor de openbare orde. Bijvoorbeeld als u een strafblad heeft. 

    Bel ons 0900 - 8020 Kosten € 0,10 per minuut.*
    Bel maandag tot en met vrijdag 09.00 - 17.00 uur.
    U krijgt een van onze juristen aan de telefoon.
    Bekijk alle contactmogelijkheden
  • Mag ik in Nederland blijven als ik ga scheiden van een EU-burger?

    Heeft u zelf niet de nationaliteit van een EU-land, EER-land of Zwitserland? En gaat u scheiden van uw partner met de nationaliteit van een EUR-land, EER-land of Zwitserland? Dan hangt het van uw situatie af of u in Nederland mag blijven. Bijvoorbeeld hoelang u in Nederland bent en hoelang u getrouwd bent.

    Korter dan 5 jaar in Nederland

    Scheiding of het einde van uw relatie heeft geen gevolgen voor uw verblijfsrecht in de volgende situaties:

    • Uw huwelijk of relatie duurde minimaal 3 jaar. In die tijd verbleef u minimaal 1 jaar in Nederland volgens het Europees of Nederlands recht.
    • U heeft samen met uw ex-partner een kind waarover u het ouderlijk gezag heeft.
    • U heeft recht op omgang met uw kinderen en dit moet volgens de rechter in Nederland gebeuren.
    • Uw partner gebruikte geweld tegen u.

    U moet wel blijven voldoen aan de voorwaarden voor verblijf voor EU-burgers als werknemer, zelfstandige, student of economisch niet-actieve.

    Heeft u een schoolgaand kind dat met u in Nederland mag zijn volgens het Europees of Nederlands recht? Dan houdt uw kind recht om in Nederland te blijven zolang de opleiding duurt. Als u de zorg heeft voor uw kind, mag u ook in Nederland blijven. Er gelden geen eisen aan uw inkomen.

    Langer dan 5 jaar in Nederland

    U heeft meestal een duurzaam verblijfsrecht als u langer dan 5 jaar in Nederland bent volgens het Europees recht. Scheiding of het einde van uw relatie heeft dan geen gevolgen voor uw verblijfsrecht in Nederland.

  • Kan ik mijn familieleden naar Nederland halen via de België-route of Europa-route?

    Als Nederlander kunt u niet zomaar uw buitenlandse partner of familieleden naar Nederland halen. Maar als EU-burger kan dit soms wel, volgens het Europees recht. Een manier om dit te doen is de België-route of Europa-route.

    Nederlands recht

    Heeft u altijd in Nederland gewoond? Dan gelden de voorwaarden voor gezinshereniging uit de Nederlandse wet.

    Misschien kunt u niet voldoen aan deze voorwaarden. U heeft bijvoorbeeld niet genoeg middelen om voor uw partner of familielid te zorgen. Of uw partner of familielid voldoet niet aan de inburgeringseis.

    Europees recht

    Soms kunt u uw buitenlandse partner of familielid dan toch naar Nederland halen. Via de zogenaamde België-route of Europa-route.

    U moet dan een tijdje in een ander Europees land wonen. Bijvoorbeeld als werknemer, zelfstandige, student of economisch niet-actieve. Uw familielid moet dan bij u in dat Europese land komen wonen.

    U maakt dan gebruik van het Europees recht en niet van het Nederlandse recht. Omdat veel Nederlanders ervoor kiezen tijdelijk in België te wonen, wordt dit vaak de België-route genoemd.

    De België-route of Europa-route

    Voor de België-route of Europa-route moet u:

    • minimaal 3 maanden in een ander EU-land wonen, samen met uw partner of familielid.
    • zich inschrijven of aanmelden bij de immigratiedienst in het EU-land waar u woont.
    • een geldige zorgverzekering hebben.
    • een geldig paspoort of ID-kaart hebben.
    • voldoende middelen hebben om voor uzelf en uw familielid te zorgen. Uw inkomen moet bijvoorbeeld gelijk zijn aan het minimumloon in Nederland, of hoger.

    Omdat veel Nederlands ervoor kiezen tijdelijke in België te wonen, wordt dit vaak de 'België-route' genoemd.

    Aanvraag

    Na uw verblijf in een ander EU-land kunt u met uw partner of familielid naar Nederland komen. U vraagt dan voor uw partner of familielid toetsing aan het Europees recht aan. U moet bewijzen dat u 3 maanden in een ander EU-land woonde. Bijvoorbeeld door een arbeidscontract, een huurcontract of bonnetjes van aankopen.

  • Kan ik bij mijn Nederlandse kind in Nederland verblijven als ik geen EU-burger ben?

    Heeft u niet de nationaliteit van een EU-land, EER-land of Zwitserland? En heeft u een kind met de Nederlandse nationaliteit dat in Nederland woont? Dan kunt u een verblijfsrecht krijgen voor verblijf bij uw kind in de volgende situaties:

    • Uw kind is jonger dan 18 jaar.
    • U heeft de zorg voor uw kind.
    • Uw kind is afhankelijk van uw zorg. En uw kind moet uit Nederland vertrekken als u niet in Nederland mag blijven. De IND kijkt hierbij onder andere naar de leeftijd en ontwikkeling van uw kind en de relatie van uw kind met u en de andere ouder.

    Om een bewijs van dit verblijfsrecht te krijgen, vraagt u de IND om toetsing aan het EU-recht.

  • Heeft de Brexit gevolgen voor mijn verblijfsrecht in Nederland?

    Sinds 1 januari 2021 heeft u als Britse burger een verblijfsvergunning nodig om in Nederland te wonen. Dat geldt ook voor familieleden die bij u in Nederland wonen. De IND stuurt geen uitnodigingen meer voor het doen van de aanvraag.

    Woonde u in Nederland vóór 1 januari 2021? Dan moet uw aanvraag vóór 30 juni 2021 bij de IND zijn.

    Geen verblijfsvergunning nodig

    U hoeft geen verblijfsvergunning aan te vragen in de volgende situaties:

    • U heeft een Nederlandse verblijfsvergunning voor onbepaalde tijd of een verblijfsvergunning als EU langdurig ingezetene in Nederland. Wissel wel vóór 30 juni 2021 uw verblijfspasje om bij de IND.
    • U heeft naast uw Britse nationaliteit ook de nationaliteit van een EU-land, EER-land of Zwitserland.
    • Uw relatie met een Britse partner eindigde door scheiding of overlijden. En u heeft niet de nationaliteit van een EU-land, EER-land of Zwitserland.
Terug naar boven Shape