Overslaan en naar de inhoud gaan
Let op: Door het coronavirus werken wij anders. Heeft u een juridische vraag? Bel of mail. Onze jurist kan besluiten een afspraak met u te maken.

De politie verhoort mij als verdachte

Als de politie u uitnodigt voor verhoor, dan hoeft u niet te gaan. Gaat u zonder geldige reden niet? Dan is de kans groot dat de politie u arresteert om u toch te kunnen verhoren op het politiebureau.

De politie mag u ook direct arresteren en meenemen voor verhoor. Bijvoorbeeld om te voorkomen dat u vlucht, of als er veel bewijs is voor uw schuld.

Bij een politieverhoor heeft u een aantal rechten en plichten als verdachte. De belangrijkste zijn het recht:

  • op een advocaat
  • om te vragen om een pauze
  • om het strafdossier te bekijken
  • om niet te antwoorden (zwijgrecht)
  • om te weten waarvan de politie u verdenkt
  • op een verslag van het verhoor (uw verklaring)
  • op een tolk, als u niet goed Nederlands spreekt of verstaat

Extra rechten minderjarige

Als u jonger dan 18 jaar bent, heeft u meer rechten dan een volwassene bij een politieverhoor. De belangrijkste zijn:

  • U mag contact opnemen met de ambassade van uw land als u niet Nederlands bent.
  • U mag een volwassen vertrouwenspersoon meenemen naar het verhoor, zoals uw ouder. U mag ook tijdens het verhoor hierom vragen. De officier van justitie mag deze vertrouwenspersoon weigeren als die het onderzoek kan dwarsliggen. Bijvoorbeeld door sporen uit te wissen of getuigen over te halen om niets te zeggen.
  • Meestal krijgt u een onderzoek van de Raad voor de Kinderbescherming naar uw persoonlijke situatie. De kinderbescherming geeft advies over geschikte hulp of een straf.
  • Arresteert de politie u voor verhoor? Dan moet u met een advocaat praten vóór het verhoor. De overheid betaalt dit.
  • Als de politie u arresteert voor verhoor, dan moet zij dat aan uw ouders vertellen.
  • Meestal mag u met uw ouders bellen. Als u langer moet blijven, mogen uw ouders u bezoeken.
  • De politie mag u alleen langer vasthouden voor onderzoek als dat écht nodig is. Dat betekent bijvoorbeeld dat de politie het verhoor soms moet uitstellen, als zij u ‘s avonds aanhoudt. U mag dan naar huis en moet de volgende dag terugkomen voor verhoor.
  • In uw cel heeft u recht op school- en leesboeken.

De politie verhoort mij als getuige

Als getuige hoeft u niet mee te werken aan een politieverhoor. Krijgt u een uitnodiging voor verhoor op het bureau? Dan hoeft u dus niet te gaan. Vindt de officier van justitie het toch nodig om u te verhoren? Dan kan hij u laten verhoren door een rechter-commissaris.

Tijdens het politieverhoor heeft u een aantal rechten als getuige. De belangrijkste zijn het recht:

  • om te stoppen met het verhoor
  • om niet te antwoorden (zwijgrecht)
  • op een advocaat (die u zelf betaalt)
  • op een kopie van het verslag van uw verhoor (getuigenverklaring)

Vraag de naam van de politieagent die over de zaak gaat. U kunt dan later nog bij die agent informeren naar het onderzoek.

De rechter-commissaris verhoort mij als getuige

Als u een oproep krijgt voor een verhoor bij de rechter-commissaris, dan moet u gaan. Deze speciale onderzoeksrechter verhoort u op verzoek van de officier van justitie, als u niet meewerkt aan een politieverhoor. Ook de advocaat van een verdachte mag hierom vragen, bijvoorbeeld om tegenbewijs te verzamelen.

Gaat u zonder geldige reden niet naar het verhoor? Dan bent u strafbaar. De rechter-commissaris kan u door de politie laten ophalen en u toch verhoren.

Tijdens het verhoor bij de rechter-commissaris heeft u rechten en plichten als getuige. De belangrijkste zijn:

  • U mag een advocaat meenemen.
  • U heeft recht op een tolk, als u niet goed Nederlands verstaat of spreekt.
  • U mag soms anoniem getuigen. Bijvoorbeeld als de verdachte u ernstig bedreigt.
  • U moet soms een eed of belofte afleggen. U belooft dan de waarheid te vertellen. Doet u dat niet? Dan bent u strafbaar.
  • Bent u jonger dan 16 jaar? Dan hoeft u geen eed of belofte af te leggen.
  • U moet alle vragen beantwoorden, tenzij u gebruik maakt van uw ‘verschoningsrecht’.

Ik getuig tijdens een strafzitting

Als u een oproep krijgt om te getuigen tijdens de strafzitting van een verdachte, dan moet u gaan. De officier van justitie, de rechter of de advocaat van de verdachte kunnen hierom vragen.

Gaat u zonder geldige reden niet naar de zitting? Dan bent u strafbaar. De rechter kan u door de politie laten ophalen en u toch verhoren.

Tijdens de zitting heeft u een aantal rechten en plichten als getuige. De belangrijkste zijn:

  • U mag een advocaat mee te nemen.
  • U moet de waarheid vertellen. Daarom legt u tijdens de zitting een eed of belofte af. Liegt u tijdens de zitting? Dan bent u strafbaar.
  • Bent u jonger dan 16 jaar? Dan hoeft u geen eed of belofte af te leggen.
  • U moet alle vragen beantwoorden, tenzij u gebruik maakt van uw ‘verschoningsrecht’.
  • U mag vragen om verhoor zonder dat de verdachte daarbij is. Bijvoorbeeld omdat u zich dan veiliger voelt. De rechter kan de verdachte tijdelijk uit de zaal halen of u apart door de rechter-commissaris laten ondervragen.
  • Bent u jonger dan 18 jaar? Dan vindt het verhoor meestal in een aparte ruimte plaats. 
Meer informatie over dit onderwerp
  • Hoe lang mag de politie mij vasthouden voor onderzoek?

    De politie mag u maximaal 9 uur op het bureau vasthouden voor verhoor en ander onderzoek, zoals foto’s of vingerafdrukken maken. De tijd tussen 0.00 uur en 9.00 uur telt niet mee. In totaal kan de politie u dus maximaal 18 uur vasthouden.

    Inverzekeringstelling

    Heeft de politie meer tijd nodig voor onderzoek? Dan mag de politie u maximaal 6 dagen langer vasthouden met toestemming van de officier van justitie. Dit heet ‘inverzekeringstelling’.

    Voorlopige hechtenis

    Wil de officier van justitie u nog langer vasthouden tijdens het onderzoek? Dan moet hij toestemming vragen aan de rechter-commissaris of de rechters van de raadkamer. Zij zullen dan onderzoeken of het nodig is om u langer vast te houden. In totaal mag u maximaal 104 dagen vastzitten. Dit heet ‘voorlopige hechtenis’. Hierna moet u naar een zitting bij de strafrechter.

  • Wat gebeurt er nadat ik als verdachte ben gehoord?

    Na verhoor neemt de officier van justitie een beslissing:

    • Uw zaak wordt geseponeerd.
    • U krijgt een oproep voor een strafzitting.
    • Er is meer onderzoek nodig voor uw strafzaak. Mogelijk moet u tijdens dit onderzoek naar de cel (voorlopige hechtenis).

    Sepot OM

    Als de officier uw zaak seponeert, krijgt u geen straf. U krijgt hierover een brief met daarin reden van het sepot. Er is bijvoorbeeld niet genoeg bewijs, of u heeft de schade van het slachtoffer al vergoed. Door een sepot krijgt u soms wel een strafblad.

    Soms moet u zich nog een tijd aan voorwaarden houden, bijvoorbeeld:

    • een contactverbod
    • behandeling in een verslavingskliniek
    • reclasseringstoezicht (controle en begeleiding door Reclassering Nederland)

    Houdt u zich niet aan de voorwaarden? Dan vraagt de officier van justitie de rechter om u te straffen.

  • Wat is het verschoningsrecht?

    Door het ‘verschoningsrecht’ hoeft u sommige vragen van een rechter of rechter-commissaris niet te beantwoorden om uzelf of anderen te beschermen. U kunt het verschoningsrecht inroepen, als u:

    • familie bent van iemand die meedoet aan de rechtszaak
    • met uw antwoord strafbare feiten bekent van u of uw familielid
    • een beroepsgeheim heeft, bijvoorbeeld omdat u arts of notaris bent

    U kunt het verschoningsrecht niet eisen. De rechter-commissaris of de rechter beslist of u het mag gebruiken.

  • Moet ik als verdachte een advocaat meenemen naar een verhoor?

    Nee, u hoeft geen advocaat mee te nemen naar een verhoor. Dit is meestal wel verstandig. U mag ook vóór het verhoor met de advocaat praten. De advocaat kan:

    • uw rechten uitleggen en u voorbereiden op het verhoor
    • het strafdossier opvragen
    • vragen stellen tijdens het verhoor
    • adviseren over wat wel en niet te zeggen
    • ingrijpen als u onder druk wordt gezet
    • vragen om het verhoor tijdelijk te stoppen, bijvoorbeeld om iets met u te bespreken
    • het verslag van het verhoor (verklaring) met u bespreken en nakijken op fouten

    De advocaat mag de vragen niet namens u beantwoorden.

    De hulp van een advocaat is niet gratis. Soms betaalt de overheid de advocaatkosten. Nodigt de politie u uit voor een politieverhoor? Dan moet u de advocaat zelf betalen.

  • Hoe vraag ik mijn strafdossier op?

    U kunt uw strafdossier opvragen bij het Openbaar Ministerie via een brief of e-mail. Heeft u een advocaat? Dan kan die dat voor u doen.

    Moet u naar een zitting bij de rechter? Dan vraagt u of uw advocaat uw strafdossier op bij de rechtbank. Dit kan via een brief aan de rechtbank of persoonlijk bij de centrale informatiebalie. Het adres staat in de dagvaarding.

    Het komt voor dat u uw strafdossier niet of niet helemaal mag bekijken. Dit is meestal als de politie nog bezig is met onderzoek. U mag het strafdossier bijvoorbeeld nog niet zien:

    • Als de officier van justitie anderen tegen u wil beschermen, zoals een slachtoffer of getuige.
    • Als de officier van justitie wil voorkomen dat u het strafonderzoek tegenhoudt. Bijvoorbeeld door sporen uit te wissen of getuigen over te halen om niets te zeggen.
Terug naar boven Shape