Wat gebeurt er bij scheiding met mijn ouderdomspensioen?

Als u beiden of één van u tijdens uw huwelijk of geregistreerd partnerschap in loondienst heeft gewerkt, heeft u meestal pensioenrechten opgebouwd. Bij echtscheiding wordt het ouderdomspensioen verdeeld. Er zijn verschillende situaties mogelijk.

Ik ben nog niet gescheiden

Volgens de wet heeft u allebei recht op de helft van het ouderdomspensioen dat u tijdens uw huwelijk of partnerschap heeft opgebouwd. Dit staat in de Wet verevening pensioenrechten bij scheiding.

In onderling overleg mag u andere afspraken maken over de verdeling. Het is van belang die afspraken vast te leggen in een echtscheidingsconvenant. Hoe u de pensioenrechten verdeelt, kan gevogen hebben voor uw latere pensioen. Indien u niets regelt, geldt de wettelijke verdeling.

Ik ben na 1995 gescheiden

Bent u na 30 april 1995 gescheiden? Dan heeft u volgens de wet allebei recht op de helft van het ouderdomspensioen dat u tijdens uw huwelijk of partnerschap heeft opgebouwd. Dit staat in de Wet verevening pensioenrechten bij scheiding.

In onderling overleg mag u andere afspraken maken over de verdeling. Het is van belang die afspraken vast te leggen in het echtscheidingsconvenant. Hoe u de pensioenrechten verdeelt, kan gevolgen hebben voor uw latere pensioen. Indien u niets regelt, geldt de wettelijke verdeling.

Ik ben voor 1995 gescheiden, maar na 1981

Bent u gescheiden ná 27 november 1981, maar vóór 1 mei 1995? Dan zijn de huidige regels over de verdeling van oudersdomspensioen niet van toepassing. Het zogenaamde pensioenarrest Boon/Van Loon geldt in dit geval. Mogelijk heeft u toch recht op de verdeling van pensioenrechten.

Was u in gemeenschap van goederen getrouwd? Dan kan er alsnog om verdeling van ouderdomspensioen worden gevraagd. Voorwaarden hierbij zijn:

  • Er is pensioen opgebouwd;
  • Dit pensioen is op het moment van scheiding nog niet (volledig) verrekend.


Rechters denken verschillend over de vraag of er een verjaringstermijn geldt. Sommige rechters hebben bepaald dat verdeling van het ouderdomspensioen altijd kan. Andere rechters hebben bepaald dat er na 20 jaar geen verdeling van ouderdomspensioen mogelijk is.

Als u getrouwd was buiten iedere gemeenschap van goederen (koude uitsluiting)? Dan kunt u geen aanspraak maken op verdeling van ouderdomspensioen.

Ik ben vóór 1981 gescheiden

Gescheiden voor 27 november 1981? Dan zijn de huidige regels over de verdeling van oudersdomspensioen niet van toepassing (zie ook de Wet verevening pensioenrechten).

Recht op pensioen?
Soms heeft u nog recht hebben op een vierde gedeelte van het ouderdomspensioen dat u tijdens het huwelijk heeft opgebouwd. Voorwaarden hierbij zijn:

  • Het huwelijk moet ten minste 18 jaar hebben geduurd.
  • Tijdens het huwelijk zijn er kinderen geboren.


De echtscheiding moet dan wel vóór 1 mei 1997 zijn gemeld bij de pensioenuitvoerder middels dit formulier. Wanneer dit niet is gebeurd, is de uitdrukkelijke toestemming van de andere ex- echtgenoot vereist.

Ik ben samenwonend en niet getrouwd

Woont u samen en bent u niet getrouwd? Dan heeft u niet automatisch recht op een gedeelte van het pensioen van uw (ex-)partner. Wilt u toch iets regelen? Dan kunt u de gemaakte afspraken over pensioenverdeling door de notaris in een samenlevingscontract laten vastleggen.

Uw pensioenuitvoerder weet hoe u  zich voor partnerpensioen kunt aanmelden. Pensioenuitvoerders vragen soms om een samenlevingsovereenkomst. Zonder deze overeenkomst houden ze geen rekening met eventuele aanspraken. Bij sommige pensioenuitvoerders is een melding alleen voldoende.

Meer informatie over dit onderwerp

  • Welke soorten pensioen moeten bij scheiding worden verdeeld?

    De regels voor ‘pensioenverevening’ gelden voor de meeste vormen van ouderdomspensioen. Er zijn enkele uitzonderingen. De volgende uitkeringen vallen niet onder de Wet verevening pensioenrechten bij scheiding:

    • AOW
    • Lijfrentes
    • VUT-regelingen


    Het bedrag dat de pensioenuitvoerder moet betalen aan de ex-echtgenoot moet hoger moet zijn dan € 465,99 bruto per jaar (per 1 januari 2016).

  • Welke (afwijkende) afspraken kan ik over de pensioenverdeling maken?

    Afhankelijk van uw situatie en wensen zijn er verschillende mogelijkheden:

    • De standaardverdeling
      Als u geen aparte (afwijkende) afspraken maakt over de pensioenverdeling geldt automatisch de standaardverdeling. Dit betekent dat beide partners recht hebben op de helft van het pensioen dat tijdens het huwelijk of geregistreerd partnerschap is opgebouwd. 
    • Een afwijkende verdeling
      In plaats van ieder de helft kiest u voor een andere verdeling. Vaak gebeurt dit in ruil voor compensatie op een ander terrein (boedelverdeling, alimentatie enzovoort). De gemaakte afspraken hierover legt u vast.
    • Geen verdeling
      Ieder behoudt dan de eigen opgebouwde pensioenrechten. Hiervoor kunt u kiezen als u tijdens het huwelijk of partnerschap allebei ongeveer evenveel pensioen heeft opgebouwd. Of als u samen iets anders wilt afspreken. De ene partner kan bijvoorbeeld afzien van pensioenverdeling in ruil voor een afkoopsom ineens, de gezamenlijke woning, of een andere compensatie. Belangrijk is dat u het er samen over eens bent en de gemaakte afspraken vastlegt.
    • Conversie
      Heeft u als partner geen pensioen opgebouwd? Dan kunt u eventueel na de verdeling uw aanspraken op een deel van het pensioen van uw ex-partner omzetten in een eigen ouderdomspensioen. Dit wordt gecombineerd met een bijzonder nabestaandenpensioen. U heeft dan beiden een eigen ouderdomspensioen waardoor u ook geen pensioen kwijtraakt als uw ex-partner (die het pensioen heeft opgebouwd) eerder overlijdt dan u. Dit noemen we Conversie ook wel ‘omzetting’. Conversie is alleen mogelijk is bij echtscheiding of bij de beëindiging geregistreerd partnerschap.
  • Echtscheiding geregeld. En dan?

    Insturen formulier
    Kiest u voor de standaardverdeling? Dan hoeft slechts één van beide ex-partners het formulier 'Mededeling van scheiding in verband met verdeling van ouderdomspensioen' in te sturen. Bij een afwijkende verdeling of 'conversie verdeling' moeten beide ex-partners het formulier ondertekenen.

    Uitkering pensioen
    Als de pensioenuitvoerder binnen 2 jaar na de echtscheiding het formulier heeft ontvangen, krijgt u daarvan straks uw pensioen uitgekeerd. Dat gebeurt :

    • Bij standaard- of afwijkende verdeling: vanaf de pensioendatum van de ex-partner die het pensioen heeft opgebouwd. De pensioenuitkering stopt voor u allebei als de ex-partner die het pensioen heeft opgebouwd, overlijdt. Als overlevende ex- partner heeft u dan vaak nog wel het recht op bijzonder nabestaandenpensioen.
    • Bij conversie: krijgt u een eigen aanspraak op ouderdomspensioen. Uw pensioendatum is dus niet afhankelijk van de pensioendatum van uw ex-partner.                                                                                                                                                                                                                 

    Formulier te laat verstuurd?
    Is het formulier niet binnen 2 jaar na de scheiding ingestuurd naar de pensioenuitvoerder? Dan betekent dit niet dat uw eventuele rechten op een deel van het pensioen van uw ex-partner vervallen. U krijgt uw deel van de pensioenuitkering in dat geval niet meer rechtstreeks van de pensioenuitvoerder. U moet dit claimen bij uw ex-partner.

    Download de brochure 'Verdeling van ouderdomspensioen bij scheiding' voor meer informatie over de verdeling van pensioen bij echtscheiding, scheiding van tafel en bed of beëindiging geregistreerd partnerschap.