Overslaan en naar de inhoud gaan

De begindatum

U heeft recht op bijstand vanaf de datum dat u zich bij de gemeente heeft gemeld voor een bijstandsuitkering. Soms geeft de gemeente pas bijstand vanaf de datum dat u de aanvraag om bijstand heeft ingediend. Is dit het geval? Maak dan bezwaar maken tegen de ingangsdatum.

Geef in uw brief de datum aan wanneer u zich heeft gemeld voor een bijstandsuitkering. Stuur hiervoor bewijsstukken mee of verwijs naar de dag waarop u de afspraak heeft gemaakt voor een intakegesprek.

Bent u tussen de 18 en 27 jaar? Na een wachtperiode van 4 weken wordt uw aanvraag in behandeling genomen. Vanaf deze datum gaat uw bijstand pas in.

De hoogte van uw bijstand

Bent u het niet eens bent met de hoogte van uw bijstand? Omschrijf dan in uw bezwaarschift waarom u meer bijstand moet krijgen.

Uw gemeente legt in de beslissing uit welke bijstandsnorm van toepassing is en/of waarom deze lager is. Er zijn (bijzondere) situaties waarbij u minder bijstand krijgt bijvoorbeeld als u:

  • samenwoont;
  • kostendelende medebewoners heeft, bijvoorbeeld uw kind van 21 jaar of ouder die niet studeert;
  • in een (zorg)instelling woont;
  • geen vaste woon- of verblijfplaats heeft;
  • jonger dan 27 jaar bent. 

Geef duidelijk aan wat uw situatie is. Stuur hiervan bewijsstukken mee. Woont u bijvoorbeeld niet samen, maar huurt u een kamer? Stuur dan uw huurovereenkomst mee.

Meer informatie over samenwonen vindt u op de pagina ‘Hoeveel bijstand krijg ik als ik samenwoon?’.

Een maatregel of sanctie

Uw gemeente kan u een ‘maatregel’ of sanctie opleggen als u zich niet aan uw verplichtingen houdt.

Bij een maatregel of sanctie kunt u bezwaar maken tegen:

  1. Het opleggen van de maatregel of sanctie. Beschrijf in uw bezwaarschrift waarom u wel aan uw verplichtingen heeft voldaan? Stuur hiervan bewijsstukken mee.

  2. De hoogte van de maatregel of sanctie. Uw gemeente heeft richtlijnen voor het opleggen van de maatregel in de ‘afstemmingsverordening’ staan. Als uw maatregel niet met deze verordening klopt, kunt u bezwaar maken. 


Voldoet u volgens uw gemeente niet aan uw informatieplicht, plicht tot arbeidsinschakeling of medewerkingsplicht? Stuur dan bewijsstukken mee waaruit blijkt dat u:

  • wel de gemeente informatie heeft geleverd;
  • stond ingeschreven bij een uitzendbureau;
  • wél heeft meegewerkt aan een huisbezoek of hoe uw gemeente de informatie op een andere manier had kunnen krijgen.

Meer informatie over uw rechten en plichten in de bijstand vindt u op de website van Rijksoverheid en op onze pagina ‘Welke verplichtingen heb ik in de bijstand?’.

Het beëindigen van bijstand

Uw gemeente kan beslissen dat u geen recht meer heeft op bijstand. In de beslissing staat staat waarom en per wanneer uw recht op bijstand eindigt. Dit kan ook over een periode zijn dat u al bijstand heeft ontvangen. De gemeente kan bijvoorbeeld uw bijstand beëindigen doordat u informatie  te laat heeft ingeleverd of doordat uw woonsituatie anders is dan bij de gemeente bekend was.

    Stuur bewijsstukken mee met uw bezwaarschrift bijvoorbeeld een uittreksel van de gemeentelijke basisregistratie waaruit blijkt dat u gegevens heeft gewijzigd.

Heeft u met terugwerkende kracht geen recht meer op bijstand? Dan moet u ook (een gedeelte van) de bijstand terugbetalen. Hierover ontvangt u (apart) een beslissing.

Wordt uw bijstand beëindigd? Kom dan direct in actie. U moet 3 zaken regelen:

1. Stuur binnen 6 weken uw bezwaarschrift naar uw gemeente.
2. Vraag direct een nieuwe bijstandsuitkering aan. Zo behoudt u recht op bijstand als uw bezwaarschrift ‘ongegrond verklaard’ wordt.
3. Vraag naast uw bezwaarschrift een voorlopige voorziening bij de rechtbank. Dit is een tijdelijke uitspraak totdat uw bezwaarschrift is behandeld. U krijgt geen bijstand tot de gemeente een positieve beslissing heeft genomen op uw bezwaarschrift. Beslist de rechter positief op uw voorlopige voorziening? Dan moet uw gemeente uw bijstand doorbetalen tot er een beslissing is genomen op uw bezwaarschrift.

Het terugbetalen van bijstand

Heeft u teveel bijstand ontvangen? Dan kan uw bijstand met terugwerkende kracht (tijdelijk) verlaagd worden, omdat:

  • u geen recht op bijstand had;
  • er teveel bijstand aan u is uitbetaald;
  • uw bijstand als geldlening is uitbetaald;
  • u achteraf wel voldoende inkomen en/of vermogen had om van te leven;
  • er een maatregel is opgelegd;
  • u een voorschot heeft gekregen, terwijl u geen recht op bijstand had.

Dien uw bezwaarschrift binnen 6 weken in bij uw gemeente. Geef aan waarom u het niet eens bent met het terugbetalen van de bijstand. Stuur bewijsstukken mee waaruit blijkt dat de gemeente onjuiste informatie heeft. Ook kunt u de gemeente vragen om het bedrag in termijnen terug te betalen.

Meer informatie over dit onderwerp
  • Wat moet ik in het bezwaarschrift vermelden?

    Vermeld in uw bezwaarschrift in ieder geval:

    • uw naam en adres;
    • uw handtekening;
    • de dagtekening (datum) van uw bezwaarschrift;
    • de beslissing en de dagtekening van de beslissing waar u het niet mee eens bent. Stuur een kopie van de beslissing mee, en
    • de reden(en) waarom u bezwaar maakt. Dit worden de ‘bezwaargronden’ genoemd.

    Leg in uw bezwaarschrift duidelijk uit met welke punten uit de beslissing u het niet eens bent. U kunt hiervoor het best verwijzen naar de wet en/of het beleid van uw gemeente. De gemeente moet zich immers aan de wet en het beleid houden. Is er (in de tussentijd) iets veranderd in uw situatie? Vermeld dit dan ook in het bezwaarschrift. 

    Uw gemeente kan een combinatie van redenen opgegeven in hun beslissing. Ook kan de gemeente beslissen dat uw bijstand met terugwerkende kracht kan worden beëindigd én dat u een gedeelte van uw bijstand moet terugbetalen. Krijgt u hierover 2 aparte beslissingen? Dan schrijft u 2 aparte bezwaarschriften.

    Heeft u hulp nodig bij het indienen van een bezwaarschrift? Neem dan contact met ons op zodat wij u eventueel kunnen doorverwijzen naar een advocaat.

    Bel ons 0900 - 8020 € 0,25 p/min.
    Vandaag zijn we bereikbaar tussen 09.00 - 17.00 uur.
    U krijgt één van onze juristen aan de telefoon.
    Bekijk alle contactmogelijkheden
  • Waar moet de gemeente zich aan houden als zij een beslissing neemt?

    De bijstand is geregeld in de Participatiewet. De gemeente moet zich houden aan de wet. Daarnaast heeft uw gemeente aanvullende regels in de afstemmingsverordening over de invulling van uw plichten. Hierin staan ook de maatregelen en sancties die uw gemeente kan opleggen als u niet aan uw verplichtingen voldoet. 

    Uw gemeente moet een beslissing onder andere:

    • goed toelichten en aangeven volgens welke regels de beslissing is genomen.
    • goed voorbereiden en alle feiten onderzoeken en meewegen in de beslissing.
    • zo toelichten dat u precies begrijpt wat de gemeente bedoelt en hierover geen onduidelijkheid bestaat.
    • toepassen op uw situatie. Zo moet er voor een ‘kleine’ overtreding een ‘kleine’ maatregel worden opgelegd. Dit moet dus in proportie zijn.
  • Wat kan de gemeente beslissen op mijn bezwaarschrift?

    De gemeente kan uw bezwaar:

    • gegrond verklaren. De gemeente is het met uw bezwaren eens.
    • ongegrond verklaren. De gemeente is het niet eens met uw bezwaar en verandert de beslissing niet. U kunt in beroep tegen deze beslissing op uw bezwaarschrift.
    • niet ontvankelijk verklaren. De gemeente heeft uw bezwaarschrift te laat ontvangen en beoordeelt daarom uw bezwaarschrift niet. Vindt u dat u op tijd was? Dan kunt u tegen de ‘niet ontvankelijkheid’ bezwaar maken.
    • buiten behandeling stellen. De gemeente kan nog geen officiële beslissing nemen. U heeft waarschijnlijk non niet alle informatie of documenten gegeven. 


    Uw gemeente heeft 6 weken om een beslissing op uw bezwaarschrift te nemen. Deze termijn kan 6 tot 12 weken worden verlengd. Als de gemeente langer tijd nodig heeft om te beslissen, dan ontvangt u hierover een brief. Is de gemeente te laat? Dan kunt u uw gemeente volgens de Wet dwangsom ‘in gebreke stellen’.