Heb ik recht op alimentatie?

Het hangt af van het inkomen van uw ex-partner of deze een financiële bijdrage voor het onderhoud van uw kinderen (kinderalimentatie) en soms ook voor uzelf (partneralimentatie) moet betalen.

Ik ben getrouwd (geweest)

Na een echtscheiding kunt u achterblijven met te weinig inkomen om van te leven en/of om uw kinderen te verzorgen. Heeft uw ex-partner meer inkomen? Dan heeft u meestal recht op alimentatie.

Meestal maken de alimentatieafspraken onderdeel uit van de scheidingsregeling. Het verzoek om alimentatie gaat dan samen met het verzoek om echtscheiding.

Bij een scheiding kunnen partijen samen met behulp van een mediator of een advocaat afspraken maken over de alimentatie. Zo'n afspraak wordt in een schriftelijke overeenkomst (echtscheidingsconvenant) vastgelegd.

Lukt dit niet, dan bepaalt de rechter of u recht heeft op kinder- en/of partneralimentatie en hoeveel u krijgt.

Ik heb samengewoond

  • Ik heb een samenlevingscontract

    Heeft u samengewoond, dan komt u alleen in aanmerking voor partneralimentatie als u daarover afspraken heeft gemaakt in een samenlevingscontract.

    Heeft u kinderen en heeft uw ex-partner de kinderen erkend? Dan kunt u recht hebben op kinderalimentatie. U kunt samen afspraken maken over de hoogte en dit eventueel bij de notaris laten vastleggen.

    Komt u er niet uit? Dan kunt u een mediator inschakelen om tot afspraken te komen en die te laten vastleggen.

    Lukt dit niet, dan kunt u een verzoek om kinderalimentatie indienen bij de rechtbank. Daarvoor heeft u een advocaat nodig.

  • Ik heb geen samenlevingscontract

    Wanneer u heeft samengewoond zonder samenlevingscontract, dan heeft u geen recht op partneralimentatie.

    Heeft u kinderen en heeft uw ex-partner de kinderen erkend? Dan kunt u recht hebben op kinderalimentatie. U kunt samen afspraken maken over de hoogte en dit eventueel bij de notaris laten vastleggen.

    Komt u er niet uit, dan kunt u een mediator inschakelen om tot afspraken te komen en die te laten vastleggen.

    Lukt dit niet? Dan kunt u een verzoek om kinderalimentatie indienen bij de rechtbank. Daarvoor heeft u een advocaat nodig.

Ik heb een geregistreerd partnerschap

Bij een beëindiging van een geregistreerd partnerschap kunt u ook recht hebben op alimentatie. Hiervoor gelden dezelfde regels als voor alimentatie na een echtscheiding. Geregistreerde partners hebben net als gehuwde partners een onderhoudsplicht ten opzichte van elkaar en zijn alimentatieplichtig na beëindiging van de relatie.

Het geregistreerd partnerschap kan in onderling overleg worden beëindigd. Partijen moeten dan een overeenkomst sluiten met behulp van een advocaat of notaris. In de overeenkomst staan bepaalde afspraken, onder andere over de alimentatie.

Wanneer partijen het niet met elkaar eens zijn, moeten zij een procedure starten bij de rechtbank. Hiervoor heeft u een advocaat nodig. De rechter kan dan bepalen of u recht heeft op kinderalimentatie en/of partneralimentatie en hoeveel u krijgt.

Wanneer er minderjarige kinderen zijn, moet er een ouderschapsplan worden gemaakt en moet het geregistreerde partnerschap altijd ontbonden worden door de rechter.

Meer informatie over dit onderwerp

  • Hoe bepaalt de rechter de hoogte van de alimentatie?

    Hoeveel alimentatie u krijgt hangt af van wat u nodig heeft (behoefte) en wat uw ex-partner kan opbrengen (draagkracht).

    Behoeftig is degene die niet voldoende inkomsten heeft en deze in redelijkheid ook niet zelf kan verkrijgen. Er wordt onder andere rekening gehouden met:

    • uw inkomen
    • uw leeftijd
    • of er kinderen zijn en hoe oud die zijn
    • uw kansen op de arbeidsmarkt
    • het uitgavenpatroon tijdens het huwelijk/partnerschap


    De draagkracht is het bedrag dat de alimentatieplichtige beschikbaar heeft voor alimentatie. Om vast te kunnen stellen wat iemands draagkracht is, zijn er normen ontwikkeld: Trema-normen. De rechter is niet gebonden aan deze normen. Bij het bepalen van de financiële draagkracht wordt ook gekeken naar individuele omstandigheden en verplichtingen.

    Een deel van de ‘draagkrachtruimte’ die daaruit rolt is beschikbaar voor alimentatie. Daarvan wordt eerst alimentatie voor de kinderen toegewezen. Pas als er dan nog draagkrachtruimte over is, kan deze voor partneralimentatie worden gebruikt. Kinderalimentatie gaat dus vóór partneralimentatie.

  • Gaat er belasting af van mijn alimentatie?

    Partneralimentatie wordt opgetelt bij het inkomen. Ontvangt u partneralimentatie? Dan moet u inkomstenbelasting en premies sociale verzekeringen over uw partneralimentatie betalen. Betaalt u partneralimentatie? Dan is dit fiscaal aftrekbaar voor uw inkomstenbelasting.

    Ontvangt u kinderalimentatie? Dan hoeft u dit niet op te geven. Betaalt u kinderalimentatie? Dan is dit sinds 1 januari 2015 niet meer fiscaal aftrekbaar. 

  • Hoe lang krijg ik alimentatie?

    Partneralimentatie
    Bent u na 1 juli 1994 gescheiden, dan geldt de volgende regeling:

    Heeft u geen kinderen en heeft het huwelijk/partnerschap korter geduurd dan 5 jaar? Dan krijgt u maximaal partneralimentatie zolang als het huwelijk of partnerschap heeft geduurd.
    Als u huwelijk of geregistreerd partnerschap langer heeft geduurd dan 5 jaar of als er kinderen zijn, heeft u recht op partneralimentatie voor maximaal 12 jaar.

    In onderling overleg kunt u ook een kortere of langere termijn afspreken (en vastleggen in een alimentatieovereenkomst). De alimentatiegerechtigde kan de rechter in bijzondere omstandigheden om verlenging van de termijn vragen.

    Bent u voor 1 juli 1994 gescheiden, dan geldt een andere regeling. Neem hiervoor contact op met het Juridisch Loket. 

    Kinderalimentatie
    Kinderalimentatie stopt als uw kind 21 jaar is. Als uw kind 18 jaar is kunt u afspreken dat de alimentatie rechtstreeks aan hem of haar wordt betaald. Als uw kind 18 jaar is en zelf inkomsten heeft en geen bijdrage nodig heeft voor onderhoud en studie, kan de kinderalimentatie worden aangepast.

    In het algemeen hanteert de rechter de richtlijn dat een jongere die ten minste het minimumjeugdloon verdient geen alimentatie meer hoeft te ontvangen.