Kan ik worden gegijzeld als ik een boete niet betaal?

Als u een boete niet betaalt, dan kan de officier van justitie om gijzeling verzoeken. U wordt opgesloten in de gevangenis om u te dwingen de boete te betalen. Lees hieronder welk traject aan gijzeling vooraf gaat en wat u kunt doen om het te voorkomen.

Stap 1

Boete ontvangen

Bent u het niet eens met de boete? Maak dan op tijd bezwaar. Lees op onze website hoe u dat doet.

Kunt u de boete niet betalen? Verzoek het CJIB dan eerst om een betalingsregeling.

Stap 2

Dwangbevel ontvangen

Heeft u uw boete(s) niet betaald of u niet aan de betalingsregeling gehouden? U ontvangt eerst een aanmaning met verhoging. Daarna kan beslag worden gelegd op uw inkomen of bankrekening.

Is dit niet mogelijk? Dan volgt een dwangbevel. Met dit dwangbevel kan het CJIB ook beslag leggen op uw inboedel.

Stap 3

Dagvaarding ontvangen

Heeft u de boete(s) nog steeds niet betaald? En heeft het dwangbevel of andere dwangmiddelen (bijvoorbeeld inname rijbewijs of auto) niets opgeleverd? Dan kan de officier van justitie de kantonrechter verzoeken om toestemming voor gijzeling. U krijgt hiervoor een dagvaarding.

Stap 4

Zitting voorbereiden

Verzamel bewijsstukken waarom u niet heeft betaald of niet kunt betalen. Bijvoorbeeld: 

  • Een overzicht en bewijsstukken van uw inkomsten en uitgaven per maand;
  • Overzicht van betalingsregelingen die u heeft met andere instanties;
  • Een kopie van uw verzoek om een betalingsregeling aan het CJIB;
  • Als u in een schuldhulpverleningstraject of Wsnp zit, bewijsstukken hiervan.

 

Heeft u andere redenen waarom gijzeling voor u niet kan? Zijn er grote gevolgen voor uw werk of gezinsleven? Verzamel hierover zoveel mogelijk bewijsstukken.

U mag voor de zitting het dossier inzien. Informeer bij de rechtbank wanneer dit mogelijk is.

Stap 5

Zitting bij de kantonrechter

U bent niet verplicht om naar de zitting te gaan. U kunt ook schriftelijk uitleggen waarom u het met het verzoek om gijzeling niet eens bent. Zorg ervoor dat uw brief uiterlijk vijf werkdagen voor de zitting bij de rechtbank binnen is. Neem alle bewijsstukken mee naar de zitting. Leg op de zitting aan de rechter uit waarom u niet heeft betaald of niet kunt betalen. Heeft gijzeling ingrijpende gevolgen voor bijvoorbeeld uw gezin of werk? Vertel dat dan ook.

Hulp nodig bij uw verweer of op de zitting? Het Juridisch Loket kan u verwijzen naar een gespecialiseerde advocaat.

De kantonrechter kijkt of het CJIB of de officier van justitie genoeg heeft gedaan om de boete op een andere manier te innen. En of het verzoek om u te gijzelen voldoende is gemotiveerd. Hierbij betrekt de kantonrechter ook al uw argumenten.

De rechter gaat niet meer in op de vraag of de boete wel of niet terecht is opgelegd. Het heeft dus geen zin meer om bij de kantonrechter te protesteren tegen de boete.

Stap 6

Uitspraak van de rechter

Meestal doet de rechter binnen twee weken een uitspraak. Is uw adres bij de rechtbank bekend? Dan krijgt u de beslissing thuisgestuurd.

De kantonrechter kan het verzoek afwijzen of toewijzen. Wilt u de boete wel betalen, maar kunt u dat niet? Dan kan de rechter bepalen dat u wel gegijzeld mag worden, maar pas na een termijn van maximaal 12 maanden. U heeft dan tijd om de boete alsnog te betalen om gijzeling te voorkomen.

U kunt geen beroep instellen tegen de beslissing van de kantonrechter.

Stap 7

Vervolg

Heeft de rechter het verzoek afgewezen? Dan mag u niet worden gegijzeld. U moet de boete nog steeds betalen. Hiervoor kunnen andere dwangmiddelen worden ingezet, bijvoorbeeld beslag op uw inkomen.

Heeft de rechter een machtiging voor gijzeling afgegeven? En betaalt u de boete nog steeds niet? Dan stuurt het CJIB een opdracht tot gijzeling aan de politie. De politie probeert u op uw huisadres aan te houden. Lukt dat niet? Dan komen uw gegevens in het opsporingsregister.

Meer informatie over dit onderwerp

  • Hoe lang mag ik worden gegijzeld?

    Dat staat in de beslissing van de kantonrechter. Per boete mag u voor elke €50,- één dag worden gegijzeld, met een maximum van 7 dagen.

    Staan er meerdere boetes open? Dan wordt u voor alle boetes samen maximaal 15 dagen gegijzeld. In bijzondere omstandigheden kunt u langer worden gegijzeld.

  • Hoe kan de gijzeling worden opgeheven?

    Betaalt u (of iemand anders namens u) de boete alsnog als u al gegijzeld bent? Dan wordt de gijzeling beëindigd.

    Voor bijzondere omstandigheden kunt u verzoeken om de gijzeling op te heffen. Bijvoorbeeld bij overlijden van een familielid. Dit kan in een kort geding. Hiervoor kunt u een advocaat inschakelen.

  • Vervalt de boete als ik de gijzeling heb uitgezeten?

    Nee. De gijzeling is een middel om u tot betaling te dwingen. Het vervangt niet uw boete(s). U moet de boete(s) en verhogingen alsnog betalen.