Wat zijn de verschillen tussen samenwonen en een huwelijk of geregistreerd partnerschap?

Als u gehuwd of geregistreerd partner bent, dan zijn er een aantal verschillen met wanneer u alleen samenwoont met uw partner. Ook verschilt het geregistreerd partnerschap op sommige vlakken van het huwelijk.

Als u gaat samenwonen zonder samenlevingscontract blijft u voor de wet dezelfde status houden als toen u allebei nog alleenwonend was. Maar zelfs mét samenlevingscontract blijven er grote verschillen met een huwelijk of geregistreerd partnerschap bestaan. Een aantal van die verschillen kunt u opheffen door bepalingen in uw samenlevingscontract op te nemen.

Veelgestelde vragen

  • Welke rechten en plichten hebben mijn partner en ik?

    Huwelijk: volgens de wet heeft u automatisch rechten en plichten tegenover elkaar en ten opzichte van de buitenwereld. Als u in gemeenschap van goederen getrouwd bent is voor grotere aankopen bijvoorbeeld de toestemming van de andere partner nodig. Beide partners zijn ook verantwoordelijk voor elkaars schulden.

    Geregistreerd partnerschap: volgens de wet heeft u automatisch rechten en plichten tegenover elkaar en ten opzichte van de buitenwereld. Als u in gemeenschap van goederen geregistreerd partner bent is voor grotere aankopen bijvoorbeeld de toestemming van de andere partner nodig. Beide partners zijn ook verantwoordelijk voor elkaars schulden.

    Samenwonen: indien u geen samenlevingsovereenkomst heeft en niet op een andere manier afspraken heeft vastgelegd, heeft u geen rechten en plichten ten opzichte van elkaar. Als u een samenlevingscontract heeft, geldt deze overeenkomst alleen tussen de twee betrokken partners. Er zijn geen verplichtingen ten opzichte van derden. Ten opzichte van elkaar zijn er alleen verplichtingen op die punten waar afspraken over zijn gemaakt.

  • Krijg ik of mijn partner gemeenschappelijk eigendom?

    Huwelijk: u heeft in beginsel gemeenschappelijk eigendom, tenzij u huwelijkse voorwaarden heeft laten opstellen.

    Geregistreerd partnerschap: u heeft in beginsel gemeenschappelijk eigendom, tenzij u partnerschapsvoorwaarden heeft laten opstellen.

    Samenwonen: er is geen gemeenschappelijk eigendom, behalve als er afspraken zijn vastgelegd in een samenlevingscontract of notariële akte.

  • Heb ik of mijn partner een onderhoudsplicht?

    Huwelijk: u heeft op basis van de wet een onderhoudsplicht ten opzichte van elkaar.

    Geregistreerd partnerschap: u heeft op basis van de wet een onderhoudsplicht ten opzichte van elkaar.

    Samenwonen: u heeft geen onderhoudsplicht ten opzichte van elkaar, tenzij u afspraken heeft vastgelegd in het  samenlevingscontract of de notariële akte.

  • Moet ik of mijn partner partneralimentatie betalen?

    Huwelijk: u of uw partner heeft na het einde van het huwelijk een alimentatieplicht, dit op grond van de onderhoudsplicht die geldt.

    Geregistreerd partnerschap: u of uw partner heeft na het einde van het geregistreerd partnerschap een alimentatieplicht, dit op grond van de onderhoudsplicht die geldt.
     
    Samenwonen: er geldt voor u of uw partner geen alimentatieplicht ten opzichte van elkaar, tenzij u afspraken heeft vastgelegd hierover in uw samenlevingscontract of notariële akte.

  • Heb ik of mijn partner rechten met betrekking tot de huurwoning?

    Huwelijk: u bent elkaars medehuurder. Bij overlijden van de partner, mag de ander in de huurwoning blijven.

    Geregistreerd partnerschap: u bent elkaars medehuurder. Bij overlijden van de partner, mag de ander in de huurwoning blijven.

    Samenwonen: u bent geen medehuurder van elkaar. Bij overlijden van één van u mag de achterblijvende partner niet automatisch in de gezamenlijke huurwoning blijven wonen. Met name als het huurcontract op naam van de overleden partner staat kan dat problemen geven. U kunt deze problemen voorkomen door het medehuurderschap tijdens het samenwonen aan te vragen.

  • Heb ik of mijn partner rechten met betrekking tot de koopwoning?

    Huwelijk: u heeft in beginsel gemeenschappelijk eigendom, tenzij u huwelijkse voorwaarden heeft laten opstellen.

    Geregistreerd partnerschap: u heeft in beginsel gemeenschappelijk eigendom, tenzij u partnerschapsvoorwaarden heeft laten opstellen.

    Samenwonen: er is geen gemeenschappelijk eigendom, behalve als er afspraken zijn vastgelegd in een samenlevingscontract of notariële akte. Het kan natuurlijk wel zo zijn dat u de woning gezamenlijk heeft gekocht.

  • Heb ik of mijn partner gezag over de kinderen?

    Huwelijk: u heeft beide automatisch gezamenlijk ouderlijk gezag over de kinderen.

    Geregistreerd partnerschap: u heeft beide automatisch het gezamenlijk ouderlijk gezag over de kinderen.
    Let op: is het kind geboren vóór 1 april 2014, dan moet de vader het kind eerst erkennen om juridisch ouder te worden.

    Samenwonen: u heeft geen gezamenlijk ouderlijk gezag, alleen de moeder heeft gezag over de kinderen. Wil de vader dat ook, dan moet hij eerst het kind erkennen en vervolgens ‘gezamenlijk gezag’ aanvragen bij de rechtbank.

  • Heb ik of mijn partner recht op het pensioen?

    Huwelijk: bij beëindiging van het huwelijk dienen u en uw partner het pensioen te verdelen dat tijdens de huwelijksperiode is opgebouwd. Tenzij u dit heeft uitgesloten in de huwelijkse voorwaarden.

    Geregistreerd partnerschap: bij beëindiging van het geregistreerd partnerschap dienen u en uw partner het pensioen te verdelen dat tijdens het geregistreerd partnerschap is opgebouwd. Tenzij u dit heeft uitgesloten in de partnerschapsvoorwaarden.

    Samenwonen: u hoeft bij beëindiging van de relatie het opgebouwde pensioen niet te verdelen, tenzij u dit heeft vastgelegd in het samenlevingscontract of de notariële akte.

  • Erven mijn partner en ik van elkaar?

    Huwelijk: u en uw partner zijn automatisch erfgenaam van elkaar, tenzij bij testament anders is vastgelegd.

    Geregistreerd partnerschap: u en uw partner zijn automatisch erfgenaam van elkaar, tenzij bij testament anders is vastgelegd.

    Samenwonen: de langstlevende partner erft niets, tenzij er iets geregeld is bij testament.

  • Meer weten?

    Op de website van de Rijksoverheid vindt u meer informatie over de verschillende samenlevingsvormen. Of download de brochure 'Trouwen, geregistreerd partnerschap en samenwonen'.

Kijk ook eens bij

Alle vragen over Samenwonen
Deel deze pagina:
Naar boven

Disclaimer

Het Juridisch Loket is zorgvuldig als het gaat om het geven van betrouwbare en actuele informatie aan de bezoekers van deze website. Zij kan echter niet garanderen dat deze informatie altijd foutloos, volledig en actueel is. Daarom kunnen aan de informatie op deze website alsmede eventueel advies - per e-mail, via de vraagfunctie of op pagina’s van deze website - geen rechten worden ontleend. Verder aanvaardt het Juridisch Loket geen aansprakelijkheid voor schade als gevolg van onjuistheden of onvolledigheden in de aangeboden informatie, noch voor schade die het gevolg is van problemen veroorzaakt door, of inherent aan het verspreiden van informatie via het internet, zoals storingen of onderbrekingen van of fouten of vertraging in het verstrekken van informatie of diensten door Het Juridisch Loket of door u aan het Juridisch Loket door middel van de website of anderszins langs elektronische weg.

Op de website kunnen hyperlinks of andere verwijzingen naar informatie van (niet-)commerciële instellingen en organisaties zijn opgenomen. Het Juridisch Loket is niet verantwoordelijk voor de inhoud van die websites en informatie van derden.

Op de inhoud van de website, waaronder begrepen maar niet beperkt tot de teksten, look and feel, geluid- en beeldmateriaal, afbeeldingen, software, vormgeving, merken, logo’s, enige andere informatie en databanken rusten intellectuele eigendomsrechten welke aan het Juridisch Loket, haar licentiegevers en/of haar partners toebehoren. Deze inhoud mag uitsluitend worden gebruikt om van de website en de daarop aangeboden diensten gebruik te maken. Zonder uitdrukkelijke voorafgaande schriftelijke toestemming van het Juridisch Loket mag u de inhoud niet voor andere doeleinden aanwenden, waaronder begrepen, maar niet beperkt tot het verveelvoudigen en/of openbaar maken daarvan dan wel het verstrekken daarvan aan derden, al dan niet voor commerciële doeleinden.