Heb ik recht op alimentatie?

Als u uit elkaar gaat, kunt u achterblijven met te weinig inkomen om van te leven en/of om uw kinderen te verzorgen. Heeft uw ex-partner meer inkomen, dan heeft u meestal recht op alimentatie.

Alimentatie is een financiële bijdrage van uw ex-partner voor het onderhoud van uw kinderen en/of uzelf. Er zijn twee soorten alimentatie: partneralimentatie voor uzelf en kinderalimentatie voor uw kind(eren).

Jaarlijks wijzigt het bedrag dat u krijgt aan alimentatie. De minister van Veiligheid en Justitie bepaalt elk jaar in november de hoogte van het percentage. Met dit percentage veranderen automatisch alle alimentatiebedragen (voor partneralimentatie en kinderalimentatie) op 1 januari van het jaar daarop.

Het maakt niet uit of het bedrag is vastgesteld door de rechter of dat het een bedrag is dat u samen met uw ex-partner heeft afgesproken. Voor de indexering hoeft u niet naar de rechter. Hierover hoeft u ook geen speciale afspraken te maken.

  • Het indexcijfer voor 2015 is 0,8%.
  • Het indexcijfer voor 2016 is 1,3%.

Op de website van het Landelijk Bureau Inning Onderhoudsbijdragen (LBIO) kunt u de hoogte van het geïndexeerde bedrag berekenen. Ook kunt u samen met uw ex-partner bij het LBIO online een berekening  van de alimentatie aanvragen. Voor de berekening moet u een bijdrage betalen van € 50. De eigen bijdrage moet u vooraf betalen.

Kies uw situatie:

Ons advies:

Na een echtscheiding kunt u achterblijven met te weinig inkomen om van te leven en/of om uw kinderen te verzorgen. Heeft uw ex-partner meer inkomen? Dan heeft u meestal recht op alimentatie.

Meestal maken de alimentatieafspraken onderdeel uit van de scheidingsregeling. Het verzoek om alimentatie gaat dan samen met het verzoek om echtscheiding.

Bij een scheiding kunnen partijen samen met behulp van een mediator of een advocaat afspraken maken over de alimentatie. Zo'n afspraak wordt in een schriftelijke overeenkomst (echtscheidingsconvenant) vastgelegd.

Lukt dit niet, dan bepaalt de rechter of u recht heeft op kinder- en/of partneralimentatie en hoeveel u krijgt.

Ik heb een samenlevings- contract Ik heb geen samenlevings- contract

Ons advies:

Heeft u samengewoond, dan komt u alleen in aanmerking voor partneralimentatie als u daarover afspraken heeft gemaakt in een samenlevingscontract.

Heeft u kinderen en heeft uw ex-partner de kinderen erkend? Dan kunt u recht hebben op kinderalimentatie. U kunt samen afspraken maken over de hoogte en dit eventueel bij de notaris laten vastleggen.

Komt u er niet uit? Dan kunt u een mediator inschakelen om tot afspraken te komen en die te laten vastleggen.

Lukt dit niet, dan kunt u een verzoek om kinderalimentatie indienen bij de rechtbank. Daarvoor heeft u een advocaat nodig.

Ons advies:

Wanneer u heeft samengewoond zonder samenlevingscontract, dan heeft u geen recht op partneralimentatie.

Heeft u kinderen en heeft uw ex-partner de kinderen erkend? Dan kunt u recht hebben op kinderalimentatie. U kunt samen afspraken maken over de hoogte en dit eventueel bij de notaris laten vastleggen.

Komt u er niet uit, dan kunt u een mediator inschakelen om tot afspraken te komen en die te laten vastleggen.

Lukt dit niet? Dan kunt u een verzoek om kinderalimentatie indienen bij de rechtbank. Daarvoor heeft u een advocaat nodig.

Ons advies:

Bij een beëindiging van een geregistreerd partnerschap kunt u ook recht hebben op alimentatie. Hiervoor gelden dezelfde regels als voor alimentatie na een echtscheiding. Geregistreerde partners hebben net als gehuwde partners een onderhoudsplicht ten opzichte van elkaar en zijn alimentatieplichtig na beëindiging van de relatie.

Het geregistreerd partnerschap kan in onderling overleg worden beëindigd. Partijen moeten dan een overeenkomst sluiten met behulp van een advocaat of notaris. In de overeenkomst staan bepaalde afspraken, onder andere over de alimentatie.

Wanneer partijen het niet met elkaar eens zijn, moeten zij een procedure starten bij de rechtbank. Hiervoor heeft u een advocaat nodig. De rechter kan dan bepalen of u recht heeft op kinderalimentatie en/of partneralimentatie en hoeveel u krijgt.

Let op:

Wanneer er minderjarige kinderen zijn, moet er een ouderschapsplan worden gemaakt en moet het geregistreerde partnerschap altijd ontbonden worden door de rechter.

Veelgestelde vragen

  • Hoe vraag ik alimentatie aan?

    U kunt samen onderling afspraken maken over de hoogte van de alimentatie. Komt u er niet uit? Schakel dan een mediator in om tot afspraken te komen en die te laten vastleggen. Anders moet u alimentatie aanvragen bij de rechtbank. Daarvoor heeft u een advocaat nodig.

    Meestal maken de alimentatieafspraken onderdeel uit van de scheidingsregeling. Het verzoek om alimentatie gaat dan samen met het verzoek om echtscheiding.

  • Hoe bepaalt de rechter de hoogte van de alimentatie?

    Hoeveel alimentatie u krijgt hangt af van wat u nodig heeft (behoefte) en wat uw ex-partner kan opbrengen (draagkracht).

    Behoeftig is degene die niet voldoende inkomsten heeft en deze in redelijkheid ook niet zelf kan verkrijgen. Er wordt onder andere rekening gehouden met:

    • uw inkomen
    • uw leeftijd
    • of er kinderen zijn en hoe oud die zijn
    • uw kansen op de arbeidsmarkt
    • het uitgavenpatroon tijdens het huwelijk/partnerschap

    De draagkracht is het bedrag dat de alimentatieplichtige beschikbaar heeft voor alimentatie. Om vast te kunnen stellen wat iemands draagkracht is, zijn er normen ontwikkeld: Trema-normen. De rechter is niet gebonden aan deze normen. Bij het bepalen van de financiële draagkracht wordt ook gekeken naar individuele omstandigheden en verplichtingen.

    Een deel van de ‘draagkrachtruimte’ die daaruit rolt is beschikbaar voor alimentatie. Daarvan wordt eerst alimentatie voor de kinderen toegewezen. Pas als er dan nog draagkrachtruimte over is, kan deze voor partneralimentatie worden gebruikt. Kinderalimentatie gaat dus vóór partneralimentatie.

  • Wat is indexatie van de alimentatie?

    Jaarlijks wijzigt het bedrag dat u krijgt aan alimentatie. De minister van Veiligheid en Justitie bepaalt elk jaar in november de hoogte van het percentage. Met dit percentage veranderen automatisch alle alimentatiebedragen (voor partneralimentatie en kinderalimentatie) op 1 januari van het jaar daarop.

    Het maakt niet uit of het bedrag is vastgesteld door de rechter of dat het een bedrag is dat u samen met uw ex-partner heeft afgesproken. Voor de indexering hoeft u niet naar de rechter. Hierover hoeft u ook geen speciale afspraken te maken.

    Het indexcijfer voor 2015 is 0,8%.
    Het indexcijfer voor 2016 is 1,3%.

  • Gaat er belasting af van mijn alimentatie?

    Als u partneralimentatie krijgt telt dat als inkomen. U moet er dus inkomstenbelasting en premies sociale verzekeringen over betalen. Betaalt u partneralimentatie, dan is dat fiscaal aftrekbaar voor uw inkomstenbelasting.

    Ontvangt u kinderalimentatie, dan hoeft u dit niet op te geven. Betaalt u kinderalimentatie, dan kunt u onder bepaalde voorwaarden in aanmerking komen voor aftrek wegens uitgaven voor levensonderhoud. Per 1 januari 2015 is het levensonderhoud voor uw kinderen niet meer fiscaal aftrekbaar.

    Meer informatie over belasting en alimentatie  vindt u op de website van de Belastingdienst.

  • Hoe lang krijg ik alimentatie?

    Partneralimentatie
    Bent u na 1 juli 1994 gescheiden, dan geldt de volgende regeling:

    Heeft u geen kinderen en heeft het huwelijk/partnerschap korter geduurd dan 5 jaar? Dan krijgt u maximaal partneralimentatie zolang als het huwelijk of partnerschap heeft geduurd.
    Als u huwelijk of geregistreerd partnerschap langer heeft geduurd dan 5 jaar of als er kinderen zijn, heeft u recht op partneralimentatie voor maximaal 12 jaar.

    In onderling overleg kunt u ook een kortere of langere termijn afspreken (en vastleggen in een alimentatieovereenkomst). De alimentatiegerechtigde kan de rechter in bijzondere omstandigheden om verlenging van de termijn vragen.

    Bent u voor 1 juli 1994 gescheiden, dan geldt een andere regeling. Neem hiervoor contact op met het Juridisch Loket. 

    Kinderalimentatie
    Kinderalimentatie stopt als uw kind 21 jaar is. Als uw kind 18 jaar is kunt u afspreken dat de alimentatie rechtstreeks aan hem of haar wordt betaald. Als uw kind 18 jaar is en zelf inkomsten heeft en geen bijdrage nodig heeft voor onderhoud en studie, kan de kinderalimentatie worden aangepast.

    In het algemeen hanteert de rechter de richtlijn dat een jongere die ten minste het minimumjeugdloon verdient geen alimentatie meer hoeft te ontvangen.

  • Wanneer eindigt de alimentatie?

    De alimentatieregeling eindigt als een van de ex-partners overlijdt. Ook eindigt de betalingsverplichting als degene die partneralimentatie ontvangt opnieuw trouwt, een geregistreerd partnerschap aangaat of gaat samenwonen met een nieuwe partner "als zij waren gehuwd".

  • Waar kan het Juridisch Loket mij bij helpen?

    Wij geven u graag advies over uw situatie en leggen de juridische mogelijkheden uit. Staat het antwoord op uw vraag over alimentatie niet op deze website? Neem dan contact op met één van onze juristen.

    Het Juridisch Loket helpt u met vragen over alimentatie. Het Juridisch Loket helpt niet  bij het maken van alimentatieberekeningen. Willen u en uw ex-partner uw draagkracht laten berekenen? Dan kunt u het LBIO om hulp vragen. Komt u hier samen niet uit? Neem dan contact op met een advocaat.

  • Meer weten?

    Op de website van de Rijksoverheid vindt u meer informatie over kinderalimentatie  en partneralimentatie. Hier vindt u ook meer uitleg over de jaarlijkse indexering van alimentatie.

    Op de website van het Landelijk Bureau Inning Onderhoudsbijdragen (LBIO) kunt u de hoogte van het geïndexeerde bedrag berekenen. Ook kunt u samen met uw ex-partner bij het LBIO online een berekening  van de alimentatie aanvragen. Voor de berekening moet u een bijdrage betalen van € 50. De eigen bijdrage moet u vooraf betalen.

    Informatie over partneralimentatie en kinderalimentatie vindt u ook op de website van het Nibud (Nationaal instituut voor budgetvoorlichting).

Kijk ook eens bij

Alle vragen over Alimentatie
Deel deze pagina:
Naar boven

Disclaimer

Het Juridisch Loket is zorgvuldig als het gaat om het geven van betrouwbare en actuele informatie aan de bezoekers van deze website. Zij kan echter niet garanderen dat deze informatie altijd foutloos, volledig en actueel is. Daarom kunnen aan de informatie op deze website alsmede eventueel advies - per e-mail, via de vraagfunctie of op pagina’s van deze website - geen rechten worden ontleend. Verder aanvaardt het Juridisch Loket geen aansprakelijkheid voor schade als gevolg van onjuistheden of onvolledigheden in de aangeboden informatie, noch voor schade die het gevolg is van problemen veroorzaakt door, of inherent aan het verspreiden van informatie via het internet, zoals storingen of onderbrekingen van of fouten of vertraging in het verstrekken van informatie of diensten door Het Juridisch Loket of door u aan het Juridisch Loket door middel van de website of anderszins langs elektronische weg.

Op de website kunnen hyperlinks of andere verwijzingen naar informatie van (niet-)commerciële instellingen en organisaties zijn opgenomen. Het Juridisch Loket is niet verantwoordelijk voor de inhoud van die websites en informatie van derden.

Op de inhoud van de website, waaronder begrepen maar niet beperkt tot de teksten, look and feel, geluid- en beeldmateriaal, afbeeldingen, software, vormgeving, merken, logo’s, enige andere informatie en databanken rusten intellectuele eigendomsrechten welke aan het Juridisch Loket, haar licentiegevers en/of haar partners toebehoren. Deze inhoud mag uitsluitend worden gebruikt om van de website en de daarop aangeboden diensten gebruik te maken. Zonder uitdrukkelijke voorafgaande schriftelijke toestemming van het Juridisch Loket mag u de inhoud niet voor andere doeleinden aanwenden, waaronder begrepen, maar niet beperkt tot het verveelvoudigen en/of openbaar maken daarvan dan wel het verstrekken daarvan aan derden, al dan niet voor commerciële doeleinden.