Direct naar het menu of de content.

Alle onderwerpen

Wonen

Wat is een recht van overpad en hoe komt dit tot stand?

Een recht van overpad is het recht dat u heeft om gebruik te maken van (een deel van) de grond van iemand anders. Heeft u het recht van overpad? Dan mag u over de grond van uw buren lopen of fietsen om bij uw huis of ander eigendom te komen.

Een recht van overpad is een zogenoemde 'erfdienstbaarheid'. Zo'n erfdienstbaarheid kan op twee manieren tot stand komen:

1. Door vestiging

Dit gebeurt door middel van een notariële akte. Alleen de eigenaren van de betrokken erven kunnen een erfdienstbaarheid vestigen. U moet hiervoor naar een notaris.

2. Door verjaring

Verjaring wil zeggen dat een situatie zo lang heeft bestaan, dat er automatisch een recht is ontstaan. Dit is het geval na 10 jaar als de verjaring ‘te goeder trouw’ gebeurt. Anders is de termijn 20 jaar. De eigenaren van beide erven kunnen zich op verjaring beroepen.

NB. Een recht van overpad kan pas sinds 1992 door verjaring ontstaan.

  • Aan welke eisen moet een verjaring voldoen?

    Voor er sprake is van 'verjaring' moet aan een aantal eisen zijn voldaan:

    1. Onafgebroken bezit
      Dit wil zeggen dat u iets permanent gebruikt of onder u heeft en het voor de buitenwereld duidelijk is dat u het in bezit heeft. Met betrekking tot het recht van overpad betekent 'bezit' dat u zich gedraagt alsof u het recht in kwestie heeft en dus gebruik maakt van het pad. Van 'bezit' is geen sprake als u iets huurt, pacht of gebruikt met toestemming van de eigenaar. In deze gevallen gelden de regels voor verjaring dus niet.

    2. Er zijn 10 jaar voorbij gegaan en u bent 'te goeder trouw'
      Als u goede redenen heeft om aan te nemen dat u een recht hebt, bent u te goeder trouw. Eigenlijk is dat alleen zo als u in het Kadaster (de 'openbare registers') hebt gevonden dat u dat recht hebt, maar dat er bijvoorbeeld sprake is van een onjuiste vermelding.

    3. Er zijn 20 jaar voorbij gegaan
      Als u meer dan 20 jaar niets heeft gedaan tegen buren die zonder uw toestemming een overpad op uw grond gebruiken, verliest u het recht om ze dat alsnog te verbieden.

    NB. Een recht van overpad kan pas sinds 1992 door verjaring ontstaan.

  • Is een recht van overpad altijd grondgebonden?

    Ja, je kunt een recht van overpad niet loskoppelen van de grond waarbij deze hoort. Bij verkoop van de grond gaan de verplichting of het recht over op de nieuwe eigenaar. Eventueel kan het worden overgedragen op een huurder: dit moet dan in de huurovereenkomst staan.

    Een recht van overpad kan worden beperkt tot één persoon. Er kan bijvoorbeeld sprake zijn van een 'persoonlijk recht van overpad'. Verkoopt deze persoon zijn huis en/of grond of overlijdt deze, dan houdt het recht op te bestaan.

  • Wat mag en moet ik als rechthebbende?

    Bent u eigenaar of huurder met een recht van overpad op de grond van iemand anders? Dan moet de eigenaar of huurder van dat stuk grond u in de gelegenheid stellen om via zijn of haar perceel ongehinderd uw perceel te bereiken. Daar staat tegenover dat u uw recht van overpad zo moet gebruiken dat uw buren er zo min mogelijk last van hebben.

    Kunt u uw recht van overpad niet goed uitoefenen? Bijvoorbeeld omdat het pad vol kuilen zit? Dan heeft u het recht om op uw kosten alle werkzaamheden te verrichten die noodzakelijk zijn om te kunnen profiteren van uw recht van overpad. U mag bijvoorbeeld het pad bestraten.

    Omgekeerd kan de eigenaar van de grond van u verlangen dat u het pad onderhoudt. Ook kan hij een periodieke vergoeding vragen voor het gebruik van het pad. Dit moet dan wel in de vestigingsakte staan. Een vestigingsakte is een akte opgesteld bij de notaris, waarin het recht van overpad is afgesproken. Daarin kan ook staan dat u alleen mag lopen over het pad, dus niet met de fiets of brommer mag rijden.

  • Wat mag en moet de eigenaar van de grond waar het recht op rust?

    Als eigenaar of huurder van de grond waar iemand een recht van overpad op heeft, moet u de buren in staat stellen van dat recht gebruik te maken. U mag dus bijvoorbeeld niet de buren de toegang tot hun perceel onmogelijk maken door een afgesloten hek te plaatsen. Wel mag u een afgesloten hek plaatsen, indien ook de buren de sleutel van het hek hebben.

    Tegenover de verplichting van de eigenaar van de grond om het recht van overpad ongehinderd te kunnen uitoefenen, staat de verplichting van de buren om het recht van overpad zo te gebruiken dat de eigenaar van de grond daar zo min mogelijk last van heeft. Uw buren moeten dus ook rekening met u houden.

    Onderhoud

    Verder kunt u als eigenaar eens in de zoveel tijd een betaling van een bepaald bedrag vragen als dit in de vestigingsakte is geregeld. Daarnaast mag u van de gebruiker verlangen dat hij de voorzieningen die hij heeft aangebracht, bijvoorbeeld een voetpad, onderhoudt.

    Vestigingsakte

    Tenslotte nog het volgende: de wet geeft algemene regels voor het geval partijen zelf niets hebben geregeld. Om na te gaan wat in uw situatie uw rechten en plichten en die van de buren zijn, is het verstandig om altijd eerst na te gaan of er een vestigingsakte is. Daarin zijn immers vooraf alle afspraken over het recht van overpad vastgelegd.

  • Hoe gaat het als de grond wordt verdeeld?

    Dan blijft het recht van overpad gelden voor elk deel dat daar belang bij heeft. Wordt bijvoorbeeld een stuk grond met een recht van overpad gesplitst, dan hebben de bewoners van beide woningen dat recht. Wordt de grond waarop het pad ligt gesplitst, dan moeten alle nieuwe eigenaren het bestaande recht respecteren.

  • Hoe weet ik of er een recht van overpad op een stuk grond rust?

    Gaat u een huis kopen, dan kunt u de gegevens opvragen bij het Kadaster. De verkopende partij of zijn makelaar heeft de plicht u te vertellen of er een erfdienstbaarheid op het huis en de grond rust.

    Heeft u het huis en/of de grond al, dan zijn er verschillende mogelijkheden:

    • Kijk in de overdrachtsakte die u van de notaris hebt gekregen. De notaris moet bij elke overdracht checken of er erfdienstbaarheden bij de verkoop van een stuk grond betrokken zijn. En zo ja, welke.
    • Vraag bij twijfel of in een ingewikkelde situatie ook de gegevens van het andere erf (meestal dat van uw buren) op bij het Kadaster. 
    • Vraag of u de overdrachtsakte van het andere erf mag inzien.
    • Ga na of er een erfdienstbaarheid ontstaan kan zijn door verjaring. Als u voordeel heeft van de erfdienstbaarheid, is het prettig als uw recht onomstotelijk vast komt te staan door inschrijving in de openbare registers.

    Op de website van het Kadaster vindt u meer informatie over het erfdienstbaarhedenonderzoek.

  • Welke erfdienstbaarheden zijn er nog meer?

    Er zijn meer erfdienstbaarheden dan alleen het recht van overpad. Binnen de grenzen van de wet mogen twee partijen elke vorm van erfdienstbaarheid afspreken. Een erfdienstbaarheid kan inhouden dat de eigenaar van het ene stuk grond (erf genoemd) iets moet toestaan of iets moet doen. De volgende erfdienstbaarheden komen het vaakst voor:

    • Recht van voetpad of overpad. De eigenaar van het heersend erf mag over de grond van het dienend erf lopen of fietsen om (iets op) zijn erf te bereiken.
    • Recht van weg. Is eigenlijk hetzelfde als het recht van overpad, maar dan voor een bredere weg waar u met de auto overheen kunt.
    • Recht van uitzicht. Dit kan bijvoorbeeld een verbod inhouden om iets te bouwen boven een bepaalde hoogte. In dit geval mag de eigenaar van het dienend erf iets niet doen, namelijk hoger bouwen dan is afgesproken.
    • Recht om een boom te hebben binnen 2 meter van de erfgrens
    • Gootrecht. De eigenaar van het heersend erf mag een dakgoot hebben boven de grond van het dienend erf en soms zelfs water en vuil lozen op het dienend erf.
    • Recht van waterleiding. De eigenaar van het dienend erf moet toestaan dat de watertoevoer voor het heersend erf over zijn grond loopt.
    • Iets aanbrengen of onderhouden. De eigenaar van het dienend erf moet een gebouw, hek of beplanting neerzetten en onderhouden. De eigenaar van het heersend erf heeft daar een bepaald voordeel van.

Komt u er niet uit?

Houd bij de hand:

Stel uw vraag aan een juridisch medewerker. Houd daarbij deze documenten bij de hand. Dan kunnen we u zo goed en snel mogelijk helpen.

  • Koopcontract

Heeft u nog vragen?

Neem dan contact met ons op:

Bel 0900 - 8020 (€ 0,20 p/m)Bezoek een vestiging »Start een chatgesprek »Stuur ons een e-mail »

Heeft deze informatie u geholpen?

 

Wij horen graag of de informatie op deze pagina uw vraag heeft beantwoord.

 

Datum bijgewerkt: 03-02-2014

Deel deze pagina:

Disclaimer

Het Juridisch Loket is zorgvuldig als het gaat om het geven van betrouwbare en actuele informatie aan de bezoekers van deze website. Zij kan echter niet garanderen dat deze informatie altijd foutloos, volledig en actueel is. Daarom kunnen aan de informatie op deze website alsmede eventueel advies - per e-mail, via de vraagfunctie of op pagina’s van deze website - geen rechten worden ontleend. Verder aanvaardt het Juridisch Loket geen aansprakelijkheid voor schade als gevolg van onjuistheden of onvolledigheden in de aangeboden informatie, noch voor schade die het gevolg is van problemen veroorzaakt door, of inherent aan het verspreiden van informatie via het internet, zoals storingen of onderbrekingen van of fouten of vertraging in het verstrekken van informatie of diensten door Het Juridisch Loket of door u aan het Juridisch Loket door middel van de website of anderszins langs elektronische weg.

Op de website kunnen hyperlinks of andere verwijzingen naar informatie van (niet-)commerciële instellingen en organisaties zijn opgenomen. Het Juridisch Loket is niet verantwoordelijk voor de inhoud van die websites en informatie van derden.

Op de inhoud van de website, waaronder begrepen maar niet beperkt tot de teksten, look and feel, geluid- en beeldmateriaal, afbeeldingen, software, vormgeving, merken, logo’s, enige andere informatie en databanken rusten intellectuele eigendomsrechten welke aan het Juridisch Loket, haar licentiegevers en/of haar partners toebehoren. Deze inhoud mag uitsluitend worden gebruikt om van de website en de daarop aangeboden diensten gebruik te maken. Zonder uitdrukkelijke voorafgaande schriftelijke toestemming van het Juridisch Loket mag u de inhoud niet voor andere doeleinden aanwenden, waaronder begrepen, maar niet beperkt tot het verveelvoudigen en/of openbaar maken daarvan dan wel het verstrekken daarvan aan derden, al dan niet voor commerciële doeleinden.