Wel of geen samenlevingscontract?

Als u gaat samenwonen, wilt u misschien een aantal dingen met en voor elkaar regelen. U kunt samen afspraken maken en op papier zetten. Er is dan duidelijkheid over ieders rechten en plichten. Zo’n samenlevingscontract kunt u zelf opstellen of het door de notaris laten doen.

Zeker als u samen kinderen hebt of wilt, is een samenlevingscontract een goed idee. U beslist zelf wat erin komt te staan. Bijvoorbeeld hoe u de woonlasten en kosten voor levensonderhoud verdeelt. Maar ook wat er gebeurt met de bezittingen die u samen hebt gekocht, als u uit elkaar gaat. En natuurlijk wie er dan in de woning mag blijven.

Let op: als u een samenlevingscontract afsluit, bent u automatisch elkaars fiscaal partner. U moet dan beide op hetzelfde adres bij de gemeente staan ingeschreven. Deze regels over fiscaal partnerschap zijn per 1 januari 2011 ingegaan.

• Is een samenlevingscontract verplicht?

  Nee. U kunt u ook zonder samenlevingscontract gewoon gaan samenwonen. De wet verplicht het namelijk niet.

  Alleen is er dan wettelijk gezien niets geregeld als er dingen veranderen, bijvoorbeeld als u samen kinderen krijgt. Ook kan een samenlevingscontract problemen voorkomen als één van u overlijdt of de relatie wil beëindigen.

  Daarnaast kan een (notarieel) samenlevingscontract nodig zijn voor woningbouwverenigingen, pensioenfondsen en andere instanties. Soms verplicht bijvoorbeeld een bank een samenlevingscontract, omdat u anders geen hypotheek krijgt.

• Wat kan ik afspreken in een samenlevingscontract?

  Alles wat u allebei belangrijk vindt. Bijvoorbeeld:

  • Hoe u de kosten van de gezamenlijke huishouding (en eventueel de inkomsten) wilt verdelen.
  • Welke spullen persoonlijk eigendom zijn en welke gezamenlijk.
  • Als er kinderen zijn: afspraken over de verzorging en opvoeding.
  • Heel belangrijk: wat gebeurt er als u weer uit elkaar wilt gaan. Hoe verdeelt u de samen gekochte spullen, wie mag er in de woning blijven, enzovoort.
  • Wat er gebeurt als één van beide partners overlijdt. Wilt u dat uw partner van u erft, dan is het verstandig ook een testament te laten opstellen.
  • Hoe geschillen worden opgelost.

  Op de website Notaris.nl vindt u meer informatie over wat u in een samenlevingscontract kan regelen.

• Is een notaris verplicht?

  Nee. U kunt ook zelf uw afspraken op papier zetten en ondertekenen. Dat is een rechtsgeldige overeenkomst. In veel situaties is het toch aan te raden een samenlevingscontract op te laten stellen door een notaris.

  De notaris kan het samenlevingscontract exact afstemmen op uw wensen en situatie. Vaak kan de notaris u attent maken op dingen waar u zelf niet aan denkt. 

  Nog een voordeel is dat een notarieel samenlevingscontract meer rechtskracht heeft, omdat de afspraken officieel zijn geregistreerd. Daardoor kunt u soms dezelfde voordelen krijgen als mensen die getrouwd zijn of een geregistreerd partnerschap hebben. Een notarieel samenlevingscontract kan soms als voorwaarde gesteld worden om in aanmerking te komen voor bepaalde regelingen, bijvoorbeeld partnerpensioenregelingen.

• Wat kost een samenlevingscontract bij de notaris?

  De kosten verschillen per notaris, want de notaristarieven zijn vrij. Een eerste gesprek is soms gratis. Het kan dus de moeite lonen om een offerte aan te vragen bij verschillende notarissen. De kosten zijn, afhankelijk van wat u wilt regelen, al snel € 500 tot € 1000. U kunt notariskosten en -tarieven vergelijken op de website Notaristarieven.nl.

  Heeft u een laag inkomen en vermogen?
  Voor het opstellen van een samenlevingscontract geldt dan het 'maximumtarief minder draagkrachtigen'. Uw inkomen en vermogen mag dan niet te hoog zijn.

  >> Lees meer informatie over notaris inschakelen.

• Hoe eindigt een samenlevingscontract?

  In uw samenlevingscontract staat vermeld hoe het contract eindigt. Vaak staat er dat de overeenkomst eindigt bij:

  • einde relatie: als er een aangetekende brief wordt gestuurd aan de ander of u apart gaat wonen;
  • overlijden;
  • huwelijk.

  Bij het beëindigen van het samenwonen moet u zich houden aan de afspraken die in het samenlevingscontract zijn vastgelegd.

• Meer weten?

  Uitgebreide informatie over het samenlevingscontract vindt u op de website Notaris.nl.

  Bij de Rijksoverheid vindt u antwoord op veelgestelde vragen over samenwonen en een brochure over de verschillen tussen trouwen, geregistreerd partnerschap en samenwonen.

  Meer informatie over samenwonen en het samenlevingscontract vindt u ook op de website Kennisring.nl.

Komt u er niet uit?